( ﻋﻼﻗﻪ ) i. (Ar. ‘alaḳ “yapışıp ilişmek”ten ‘alāḳa ) 1. İki şey arasındaki bağ, ilgi, râbıta, münâsebet: Artık âileler teşekkül etmiş, alâka-i dem ile yekdiğerine merbut kabîleler görülmeye başlamıştı (Cenap Şahâbeddin). Bunun alâkası ne senin benim babamla? (Fâruk N. Çamlıbel). 2. İstek, meyil, arzu: “Mûsikîye alâkası gittikçe artıyor.” Bir sabînin muhabbetinde alâka-i şehvet tasavvuruna imkân var mıdır? (Nâmık Kemal). 3. Merak, tecessüs, dikkat: “Onu büyük bir alâka ile dinliyordum.” …Bâzı kārîler nezdinde kesin bir alâka uyandırdı (Ahmet Hâşim). 4. Gönül bağı, sevgi, aşk: İlk alâkam (…) ben yalnız sizi sevdim (Ahmet Râsim’den). Alâka Türkçe’de aynı zamanda “aşk, sevgi, sevişme” mânâsına da kullanılır. Alâkanın tehlikeli olanı ise hem töreye hem sağlığa ters düşeni olsa gerek (Ahmet Kabaklı). 5. edeb. Bir kelimenin hakîkî mânâsından mecâzî mânâya geçilmesine sebep olan husus, hakîkî ve mecâzî anlamlar arasındaki ortak bağ: Bir kelimenin başka bir mânâda kullanılması, yâni hakîkatin mecaz olması için bir alâka, bir münâsebet lâzımdır (Tâhirü’l-Mevlevî). ѻ Alâka beklemek: Bir kimseden yakınlık, şefkat ve sevgi beklemek, ilgi beklemek: Fakat mâdemki sen (…) benden bir alâka bekliyorsun… (Sait Fâik). Alâka çekmek (toplamak, uyandırmak): Dikkati üzerine çekmek, etrâfında merak uyandırmak, ilgi çekmek: Ama her defasında bizde büyük bir alâka uyandırıyordu (Refik H. Karay). Büyük bir alâka toplayan bu konferans ilk defa olarak gazetemizde yayımlanmıştı (Cemil Meriç). Alâka duymak: Birisine veya bir şeye karşı merak, arzu ve yakınlık hissetmek, ilgi duymak: Bunun netîcesi olarak o, tabiata ve sosyal meselelere karşı samîmî ve hakîkî bir alâka duymaz (Mehmet Kaplan). Alâka göstermek: İlgilenmek, alâkalanmak, ilgi göstermek: Kimse bana şahsî alâka göstermiyordu (Hâlide E. Adıvar). Aynı hastahânede başka bir Türk doktoru hastalığıma çok alâka gösterdi (Peyâmi Safâ). Alâkası kalmamak: Münâsebeti, bağlılığı, ilgisi kalmamak: O vakit benim dünya ile ne alâkam kalır? (Nâmık Kemal). Alâkası olmak: Bir bağı, bir ilgisi bulunmak: Iztıraplarımızın, üzüntülerimizin mekânla, yâhut hayâtımızın tabiî muhîti ile sıkı bir alâkası olsa gerek (Ahmet H. Tanpınar). Alâkası yok: 1. Hiç ilgisi yok. 2. Hiç benzemiyor, o nerede, bu nerede: “Bu rengin verilen örnekle alâkası yok.” Alâkayı (alâkasını) kesmek: İlişkiye son vermek, bağı koparmak: Bu bakımdan gerçekle hiç alâkamı kesmemişimdir (Ergun Göze). ● Alâka-bahş ( ﻋﻼﻗﻪ ﺑﺨﺶ ) birl. sıf. (Fars. baḫş “bahşeden, veren” ile) Alâka çeken, ilgi uyandıran, dikkati üzerine çeken, ilginç.