Sözlük › B › bayrak

bayrak

a.

İlişkililer bayrakçı · bayraklı · bayraklaşmak · bayraklanma · gök Bayrak · bayrak kaldırmak · sahte bayrak -ğı · haber etmek · turancılık -ğı · mayolaştırmak · mor

Örnek

... bölükbaşılar cümle atlanup haber eden herîfi kulağız edüp ol gün ılgar edüp ale's-seher Bahşılı nâm bir karye kurbuna vardıklarında köyden bir Etrak gelüp 'Bre ağalar! Şu köyde Varvar Ali Paşanın bozulmuş celâlî bayrakları vardır. İpşir Paşa haklarına nefir-i âm emirleri vermiştir. Hemân “Basun” deyince bizim bayraklar köyü ale’l-gafle basup ceng ederken anlar köy içinden feryâd edüp..., Evliya Çelebi, Z Kurşun, S A Kahraman, 1996, C ?, 241

Anlam/Değer ilişkileri

Doğrudan ilişkili sözcükler bayrakçı bayraklaşmak bayraklı
Dolaylı ilişkili sözcükler (4) bayraklanma gök Bayrak mor turancılık -ğı
3 - 9'lu ve çoklu ilişkileri Kök ve türevler (4 sözcük)

“bayrak” ile karşılaştırılan sözcükler

eşdeğer biçim aynı başlık parçasında seçenek olarak yazılmış (/)

yerine / değil biri ötekinin yerine düşünülmeli/kullanılmalı

eşit (=) birbirine eşit

fark (ile) arasında önemli farklar var, karıştırılmamalı

Sözlüklerde (fethigedikli.com, TDK) “bayrak” ile ilişkili sözcükler

eş anlam (TDK) Güncel Türkçe Sözlük: tanımın sonunda verilen eş anlamlı

türetme fethigedikli sözlüğü: kökten türetilmiş

yazım / ses yakını fethigedikli sözlüğü: yazımı ya da sesi yakın

birleşik sözcük (TDK) Güncel Türkçe Sözlük: sözcükle kurulan birleşik sözcük

Fark kayıtları

köken / yönelim (< >)BAYRAK ile/ve/||/<>/< SANCAK/LİVA

Bir ulusun, belirli bir topluluğun ya da bir örgütün simgesi olarak kullanılan, renk ve biçimle özelleştirilmiş, genellikle dikdörtgen biçiminde kumaş. | Öncü. | Simge. İLE/VE/||/<>/< Bayrak. | Çoğunlukla askeri birliklere verilen, yazı…

fark (ile)BAYRAK ile/||/<> STABILITY/İSTİKRAR

(I) Uçurtma. (Akbaş *Güdül -Ankara) | (II) Bir kadın çorabı motifi. (Yenikent *Aksaray -Niğde) | (botanik) | Hisse senedi teknik analizinde kullanılan fiyat grafiklerinde, büyük bir düşüş ya da artış sonrası fiyatların kararlı bir biçimde…

fark (ile)BAYRAK ile/||/<> BAYRAK ile/||/<> ÉTENDARD/BAYRAK/ALEM ile/||/<> FLAG/BAYRAK ile/||/<> FLAG/BAYRAK ile/||/<> FLAG/BAYRAK

(I) Uçurtma. (Akbaş *Güdül -Ankara) @@ (II) Bir kadın çorabı motifi. (Yenikent *Aksaray -Niğde) @@ (botanik) @@ Hisse senedi teknik analizinde kullanılan fiyat grafiklerinde, büyük bir düşüş ya da artış sonrası fiyatların kararlı bir…

fark (ile)BAYRAK ile BANDIRA

... İLE Geminin hangi devlete ait olduğunu gösteren bayrak. | Yabancı devlet bayrağı.

yerine / değilFLAG yerine BAYRAK
fark (ile)BAYRAK, ALİ :

Çok uzun yıllar Büylükdere Mahallesinde muhtar olarak görev yaptı.

fark (ile)BAYRAK, HİKMET :

Büyükderelidir. 1965'te Babasının ölmesi ile devraldığı muhtarlığı, ara rejimler hariç, 29 Mart 2009 seçimlerine kadar 40 yıl devam ettirdi. Büyükdere Spor Kulübü'nde futbol oynadı ve yönetim kurulu üyesi olarak görev yaptı. Büyükdere'de…

Sözcük oyunu nedir ›

Ardından gelebilecekler: k ile başlayan 3.464 sözcük →

Öncesine gelebilecekler: b ile biten 67 sözcük →

Bu sözcükle zincir kur

Türk Dil Kurumu sözlüklerindeki sonuçlar...

“bayrak” sözcüğünün TDK sözlüklerindeki karşılıkları... [sozluk.gov.tr] İçeriğini görmek için aşağıdaki başlıkları tıklayınız...

Güncel Türkçe Sözlük

1. Bir milletin, belli bir topluluğun veya bir kuruluşun simgesi olarak kullanılan, renk ve biçimle özelleştirilmiş, genellikle dikdörtgen biçiminde kumaş; alem

2. Gerektiğinde indirilip kaldırılan, açılıp kapatılan kol

3. ► öncü

4. Benzerlerini temsil edebilecek nitelikte olan

5. Baklagillerde diğerlerinden daha üstte bulunan, daha büyük olan ve çoğunlukla başka bir renkte ve yuvarlakça olan taç yaprağı

6. Atletizmdeki bayrak yarışında dört sporcunun elden ele geçirdiği kısa, yuvarlak sopa

Birleşik sözler: bayrakaltı, bayrak bilimi, bayrak direği, bayrak gemisi, bayrak merasimi, bayrak töreni, bayrak yarışı, al bayrak, beyaz bayrak, çatak bayrak, kırlangıç bayrak, kırmızı bayrak, mavi bayrak, korner bayrağı, köşe bayrağı, teslim bayrağı

İktisat Terimleri Sözlüğü, 2004

Hisse senedi teknik analizinde kullanılan fiyat grafiklerinde, büyük bir düşüş veya artış sonrası fiyatların kararlı bir biçimde aynı oranlarda dalgalandığını gösteren şekil.

İng. flag

Su Ürünleri Terimleri Sözlüğü, 2007

Çekme ağlarında ağız açıklığını sağlamak amacıyla torba ağın önüne yerleştirilen konik biçimli, mantar ve kurşun yakada ayrı ayrı bulunmakta olup elle örülerek veya hazır ağlardan kesilerek çıkartılan ağ parçası.

İng. flag

Zanaat Terimleri Sözlüğü, 1976 (1)

(I) 1. Uçurtma. (Akbaş *Güdül -Ankara)

Zanaat Terimleri Sözlüğü, 1976 (2)

(II) Bir kadın çorabı motifi. (Yenikent *Aksaray -Niğde)

Etimoloji Sözlüğü

‘bir ulusun, bir topluluğun veya bir kuruluşun simgesi olarak kullanılan, renk ve biçimle özelleştirilmiş, genellikle dikdörtgen biçiminde kumaşʼ

~ Az bayrag. -Tkm bayrak ‘ödülʼ. Türkmenler ‘bayrakʼ olarak baydak biçimini kullanırlar. -Nog bayrak. -Kklp bayrak.
Orta Türkçede batrak olarak geçer. Türkçe batır- kökünden geldiği anlaşılıyor: batır- + -(a)k eki. Türkçede batrak biçiminin badrak > baδrak > bayrak gelişmesi sonunda oluştuğu açıktır. Eski Türkçe -d-ʼlerin çağdaş diyalektlerde -y-ʼye çevrilmesi yaygın bir ses kuralıdır. Ancak badrakʼtaki -d- eski bir -t-ʼden gelişmiştir.
Diyalektlerde bayrak yanında kullanılan baydak biçimi çarpıcı ve düşündürücüdür. Ligeti (Tamura Arm 23) baydak biçimini bayrak ile birleştirmemiştir. Buna karşılık Räsänen (LTS 213) bayrak ile baydak biçimini birleştirmiştir ki yanlıştır.
Türkçeden Farsça, Kürtçe, Arapça gibi komşu dillere de geçmiştir. Bulgarca, Sırpça, Arnavutça, Rumca, Rumence gibi Balkan dillerinde de Türkçeden kalma bir alıntı olarak kullanılır. Özbekçeden Buhara Arapçasına da bayróq ‘Fahne, Flaggeʼ olarak geçmiştir (Doerfer: CAJ 12: 301). Krt bayraq ‘étandard, drapeau’ du per. بيراق (Jaba-Justi 66).
Eski Türkçede uruŋu sözünün ‘bayrak’ olarak kullanıldığını görüyoruz. Türkçe uruŋu Moğolcaya orungğa veya orongğa olarak geçmiştir (Clauson: StO 28, 2: 8; ED 236). Slavca xoro̜gy ‘bayrak’ biçiminin Moğolcadan alındığı yolundaki eski sav tartışmaya açıktır. Bu yolda daha çok bilgi edinmek için bk. Ligeti: ESR 2: 46-56.
Orta Türkçede urgu biçimi de ‘bayrakʼ olarak kullanılır. Eski Kıpçakçada ise urgu yerine urga biçimi geçer.

Kubbealtı sözlüğündeki sonuçlar...

“bayrak” sözcüğünün lugatim.com'daki karşılıkları... İçeriğini görmek için aşağıdaki başlıkları tıklayınız...

BAYRAK

i. (Eski Türk. batrak “ucuna bir ipek parçası takılan mızrak” [< batır-ak ] > badrak > baḏrak > bayrak ) [Kelime Farsça’ya, Arapça’ya, Kafkas ve Balkan dillerine de geçmiştir] 1. Üzerinde bir millet, topluluk veya kuruluşu temsil eden belirli resim, renk ve semboller bulunan, dikdörtgen biçimindeki kumaş veya kâğıt, alem: Mızıka çalındı düğün mü sandın / Al beyaz bayrağı gelin mi sandın / Yemen’e gideni gelir mi sandın (Türkü). Bu gibi eğlence yerleri yetmiş iki milletin bin renkli bayraklarıyle donanır (Ahmed Midhat Efendi). 2. eski. Tabur. 3. te şmil. (Bayrağın temsil ettiği) İstiklâl, hürriyet: “Bayrak uğruna ölmek.” “Bayrağı elden gitmek.” “Bayrağına kavuşmak.” 4. mec. Öncü, önder, sembol: “Hürriyet fikrinin bayrağı.” Hepsi iyi, ama sözde hürriyetçilerden birtakımının böylelerini bayrak edinmelerine ne mânâ vermeli? (Fâlih R. Atay). ѻ Bayrak açmak: 1. Gönüllü asker toplamak. 2. İsyan etmek, ayaklanmak. 3. Bir şeyin öncülüğünü yapmak: “Jan Dark, İngilizler’e karşı mücâdele bayrağını açan ilk Fransız kadınıdır.” Bayrak altına almak: Askere almak. Bayrak altına çağırmak: Seferberlik hâlinde orduya katılması gereken kuvvetleri askere çağırmak.   Bayrak çekmek: 1. Bayrağı göndere çekmek. 2. mec. Öncülük etmek. (Bir yere) Bayrak (Bayrağını) dikmek: (Bir yeri) Zaptedip hükmü altına almak. Bayrak gibi: Kıpkırmızı (kumaş, elbise vb.) Bayrak kaldırmak: Bir şeye karşı harekete geçmek, cephe almak, isyan etmek: Memlekette her neviden yenileşme tecellîlerinin aleyhinde bayrak kaldıran, çalakalem yazı yazan (…) meşhur Hoca Hayret idi (Hâlit Z. Uşaklıgil).   Bayrağı altında tutmak: Hâkimiyeti altında bulundurmak, hâkim olmak: Türkler, dünyânın üç kıt’asına hâkim millet olarak bayrakları altında tuttukları engin ülkelerden vergi alır (…) gibi kelime de toplamışlardır (Nihad S. Banarlı). Bayrağı indirmek: Bayrağı gönderden aşağı almak. Bayrağı yarıya indirmek: Millî mâtem işâreti olarak bayrağı bayrak direğinin yarısına kadar indirmek. Bayrakları açmak: Bağırıp çağırmak, yaygarayı basmak, edepsizlik etmek.

lugatim.com/s/BAYRAK
Paylaşayım... Facebook X LinkedIn WhatsApp