İlişkililer kumluk · kumla · derya gibi · kum ocağı · dişli
Açıklama
dişli kum ince kum.
İlişkililer kumluk · kumla · derya gibi · kum ocağı · dişli
dişli kum ince kum.
Çimentolanmamış, çapı en çok 1 mm. olan taş parçacıkları ya da mineral taneleri. @@ Çapları 20 mikronla 2 mm arasında değişen, taneleri birbirine bağlanmamış, oluşum ye bileşimleriyle ayrımlı tortul yığın. @@ (jeoloji) @@ ... @@…
Yapı elemanları (atomlar, iyonlar, moleküller), belirli bir kurala bağlı olarak, çevrimsel sıralanmış olan katı madde. (Bu çevrimsellik sonucu, yüzeyler büyük kristallerde gözle görünür durumdadır. Ancak doğal kristallerin çoğu, ideal…
Ardından gelebilecekler: m ile başlayan 1.853 sözcük →
Öncesine gelebilecekler: k ile biten 10.330 sözcük →
“kum” sözcüğünün geçtiği bazı FaRkLaR ve ilişkiler... FaRkLaR.net
“kum” sözcüğünün TDK sözlüklerindeki karşılıkları... [sozluk.gov.tr] İçeriğini görmek için aşağıdaki başlıkları tıklayınız...
1. Silisli kütlelerin, kayaların, doğal etkenlerle parçalanarak ufalanmasından oluşan, deniz kıyısı, dere yatağı vb. yerlerde çok bulunan, ufak, sert tanecikler
2. Armut, ayva vb. meyvelerin etli bölümlerindeki sert tanecikler
3. Vücuttaki bezlerin, özellikle böbreğin ürettiği ince ve katı tanecikler
Birleşik sözler: kum balığı, kumbaşı, kum çölü, kum engereği, kum fırtınası, kum grisi, kum havucu, kum havuzu, kum kamyonu, kumkayası, kumkazan, kum ocağı, kum otu, kum saati, kum taşı, kum torbası, gök kumu, kedi kumu
Parçacıklarının 0.02-2 mm büyüklüğünde olduğu toprak tipi.
İng. sand · Fr. sable · Alm. Sand
Çapları 20 mikronla 2 mm arasında değişen, taneleri birbirine bağlanmamış, oluşum ye bileşimleriyle ayrımlı tortul yığın.
İng. sand · Fr. sable · Alm. Sand
Püskürtmeli temizleme işlemlerinde kullanılan, silikadan silisyum karbüre dek metal olmayan kum biçimindeki tüm aşındırıcıların adı.
İng. Sand · Fr. sable · Alm. Sand
Çimentolanmamış, çapı en çok 1 mm. olan taş parçacıkları ya da mineral taneleri.
Eski reml · İng. sand · Fr. sable · Alm. Sand
‘silisli kütlelerin, kayaların doğal yoldan parçalanarak ufalanmasından oluşan ufak, sert taneciklerin bütünü’
Ağızlarda gum olarak da geçer.
~ Az gum. -Tkm gum 1. ‘toprak’; 2. ‘kum’. -Blk kum. -Krg kum. -Nog kum. -Kklp kum. -Kzk kum. -Özb kum. -Sal kum. -Alt, Tel, Kuğ, Şor, Sag, Koy, Kaça, Küer kum.
Eski Türkçeden başlayarak kullanılır (kum). Orta Türkçede kum (Çiğilce) olarak geçer. Eski Kıpçakçada da kum biçimi kullanılır.
Etimolojisini bilmiyoruz (Ligeti: TörK 80).
Türkçeden Farsça, Tatça, Tacikçe, Kürtçe gibi komşu dillere de geçmiştir (Doerfer: TMEN 1525; TLT 483). Kalmıkça xum da Türkçeden alınmıştır (Ramstedt: KWb 196b). Macarca homok biçiminin de Türkçe kum’a bağlı olduğu anlaşılıyor (Gombocz: BTLw 97). Ancak Macarca homok biçiminin ses açısından birtakım sorunları olduğu açıktır. Ligeti (NyK 49: 200-214) Macarca homok’un başındaki h-’yi ayrıntılarıyla irdelemiştir. Daha sonra Ligeti (TörK 153-155) homok’un Türkçe kum biçimiyle bağlı olduğunu dile getirmiş ancak kum’un Macarca homok’un kökeni sayılamayacağını vurgulamıştır. Moğolca qumaki ‘sable fin, grains de sable; poussière d’eau’ karşılığı Macarca homok biçimiyle ilgili birtakım sorunların ortaya çıkmasına yol açmıştır.
Ligeti, Türk diyalektlerinde kullanılan kumak (> kubak) biçimlerinin Moğolcadan alındığını da belirtmiştir: Alt, Tel, Şor kumak. -Kzk kumak. -Tub, Kuğ kubak. -Yak kumax. Kałużyński’nin, Yakutça biçimin Moğolcadan geçtiğinden söz etmediği göze çarpıyor (ME).
Ramstedt ve Poppe, Türkçe ve Moğolca biçimler arasında eski çağlara çıkan bir yakınlık aramışlardı. Doerfer (TMEN 1525) bu görüşü geri çevirmeyi denemişse de Ligeti’ye göre ortaya koyduğu tanıklar çürüktür.
“kum” sözcüğünün lugatim.com'daki karşılıkları... İçeriğini görmek için aşağıdaki başlıkları tıklayınız...
i. (Eski Türkçe’den beri kullanılır) 1. Silisli kütlelerin, bâzı kaya ve mâden parçalarının tabiî tesirlerle parçalanıp ufalanması sonucu ortaya çıkan küçük ve sert tânecikler ve bunlardan oluşan kütle: Sonra onu kum dolu torbaların arasındaki küçük bir deliğe yaklaştırdı (Ömer Seyfeddin). 2. Armut, ayva vb. meyvelerin etli kısımlarında tânecik şeklindeki sertlikler. 3. Vücuttaki bâzı bezlerin, özelikle böbreklerin ürettiği ince katı tânecikler. 4. eski. Deniz içindeki kumluk ve sığ yer: Biri büyük yelken ki cankurtaran derler, kumda gemiyi yukarı kaldırmağa açarlar ki bin dört yüz arşın bezden olur (Kâtip Çelebi’den Seç.). ѻ Kum dökmek: Böbrekte oluşan kumu idrarla dışarı atmak. Kum gibi: Çok fazla, pek çok: “Onda para kum gibi.” Kum gibi kaynamak: Pek çok ve pek hareketli olmak: Eski dünya, yeni dünya, bütün akvâm-ı beşer / Kaynıyor kum gibi… Mahşer mi hakîkat mahşer (Mehmet Âkif). Kumda oyna: Bir fırsat kaçıran kimseye, “Fırsatı kaçırdın, artık ne istersen yap” anlamında söylenir: Ma’mûre-i dünyâyı dolaştıysa da yer yer / En son hadi sen kumda biraz oyna demişler (Vâlihî – Ş.A.D.). Sırrımı fâşeyledi ol nokta nokta hâller / Kumda oynasın beyim şimden gerü remmâller (Mehmet Âkif).