‘yemeklere tat vermek için yumrusu ve yeşil yaprakları kullanılan bir bitki (Allium cepa)’ / ‘çiğdem, lale, zambak, sarımsak gibi bitkilerin toprak altındaki yumru kökü’
~ Az soğan. -Tkm soğan. -TatK suğan. -Bşk huğan. baştaki s-’nin Başkurtçada h-’ye çevrilmesi kuraldır. -Nog soğan. -Krg soğon. Kırgızlar soğana piyaz adını da verirler. -SUyg suxan. -Alt, Tel soğono. Teleütler oğono biçimini de kullanırlar. Räsänen (V 357b) Ramstedt’e uyarak (? işaretiyle) Moğolca soŋgina’dan alındığını belirtmiştir. -Tuv soğuna. -Alt sōno. -Kuğ sokına. -Çuv suxan.
Kazakça, Karakalpakça, Kırgızca, Özbekçe gibi çağdaş diyalektlerde soğan’ın yerini Farsça piyaz biçimi almıştır. bk. piyaz.
Türkçeden Moğolcaya soŋgina olarak geçmiştir (Clauson: Studies 231). Ramstedt (NyK 42: 232; KWb 331b) Moğolca soŋgina’yı Türkçe soğan vb. biçimlerle birleştirmiş, ? işaretiyle Çince tsuŋ biçimini de vermiştir. Brockelmann (OGM) soğan (53. §) ve soğun (57, 62. §) biçimlerini -gan ve -gun ekleriyle yapılmış türevler arasında saymıştır. Dmitriev’in soğan’ı Moğolca bir alıntı sayması yanlıştır (DAN B, 1926, 68). Damdinov (Sanjeev Arm 52) da soğan’ın Moğolca soŋgina karşılığına ağırlık vermiştir. bk. Tatarintsev: Vlijanie 26. Dmitrieva (ST l, 1977, 70) Uygurca soygan biçimini göz önüne alarak Türkçe soy- kökünden geldiğini ortaya atmıştır. İlk bakışta bu açıklama düşündürücüdür. Ancak Laufer (T’oung Pao 17: 96-99) Çincede soğana verilen ts’uṅ ve suan (sun, suṅ) adlarının tarihî bakımdan bir yolla Türkçe soğan, soğun biçimlerine bağlı görünmesini ilginç bulmuştur.
Clauson’a göre (ED 245a) Uygurca osğun ‘soğan’ göçüşmeli (métathétique) bir biçimdir. Çağdaş diyalektlerde türlü biçimlerde saklanmıştır: Şor oksum ‘soğan’. -Alt, Şor, Kuğ, Tel uksım. -Sag, Koy, Kaça, Küer uksum. -Tel uskum. -Koy muksun ‘sarımsak’. bk. Räsänen: V 512a.
Egorov: ÊS 198; Ligeti: AOH 19: 195; Räsänen: V 425a; Clauson: ED 812a.
Türkçe soğan ermenice sox ‘onion’ biçimiyle birleştirilemez (bk. Dankoff: ALT A 14).
Türkçe soğan komşu dillere de geçmiştir. bk. Rédei-Róna-Tas: NyK 77: 34-35.
Eski Kıpçakçada soğana yava adı verilir (Ligeti: AOR 14: 64). Eski ve yeni diyalektlerde ise yuva ‘yabani soğan’ olarak kullanılır (Clauson: ED 871-877). Tatarcada da yuva ‘yabani soğan’ olarak geçer (Leksika 465). Poppe (UJb 6: 103) Tatarca yuva’yı Moğolca noγoγan ‘yeşil’ biçimiyle birleştirmiştir. Tatarca yuva biçimine dayanılarak eski Kıpçakça yava’nın düzeltilmesi gerekir.