Sözlük › A › armut

armut

Köken ailesi

Farsça armūd kökünden gelen 3 sözcük:

armudiarmudiye

Köken ailesinin tümünü göreyim... →

Anlam/Değer ilişkileri

Doğrudan ilişkili sözcükler armutlaşmak
Dolaylı ilişkili sözcükler (3) armutbaş eşelek -ği fırıç -cı
3 - 9'lu ve çoklu ilişkileri Üst ve alt kavramlar (5 sözcük)

“armut” ile karşılaştırılan sözcükler

eşdeğer biçim aynı başlık parçasında seçenek olarak yazılmış (/)

fark (ile) arasında önemli farklar var, karıştırılmamalı

Sözlüklerde (fethigedikli.com, TDK) “armut” ile ilişkili sözcükler

kapsayan fethigedikli sözlüğü: biri ötekini kapsar

türetme fethigedikli sözlüğü: kökten türetilmiş

yazım / ses yakını fethigedikli sözlüğü: yazımı ya da sesi yakın

birleşik sözcük (TDK) Güncel Türkçe Sözlük: sözcükle kurulan birleşik sözcük

Fark kayıtları

fark (ile)ARMUT ve/||/<> HIRSIZ

Bir zamanlar, Çin'de yoksul biri, o denli aç ve bitkin düşmüştür ki kendini tutamayıp bir armut çalar. Çalanı yakalarlar ve İmparator'un karşısına cezalandırılmak üzere çıkarırlar. Hırsız, İmparator'a şöyle der: "Değerli efendim. Çok…

fark (ile)AHLAT ile/||/<> ARMUT ile/||/<> YABAN ARMUDU

@@ Gülgiller (Rosaceae) familyasından, ağaç formunda, beyaz çiçekli, meyveleri olgunlaştıktan sonra yenen yabanî armut. Çakal armudu, yaban armudu.@@bk. ahlat @@

fark (ile)AHLAT/AHLAT ile/||/<> ARMUT/ARMUD, EMRUD

Gülgillerden kendi kendine yetişen üzerine armut aşılanan ağaç yaban armudu dağ armudu çakal armudu Pyrus elaeagnifolia Bu ağacın armuda benzeyen iyice olgunlaştıktan sonra yenilebilen yemişi yaban armudu dağ armudu çakal armudu Kaba adam…

fark (ile)ARMUT ile/||/<> ARMUT ile/||/<> PEAR/POIRE/PYRUS COMMUNIS/BIRNE/ARMUT

[boş] @@ Keçe üzerine ham ve renkli keçe parçalarından yapılan nakış. (*Yalvaç -Isparta) @@ Gülgiller (Rosaceae) familyasından, ovaryumu alt durumlu, ülkemizde dokuz türü bulunan, meyvesi yendiği için kültürü yapılan, yaprağını döken bir…

eşit (=)ARMUT =

gülgillerden, çiçekleri beyaz, yurdumuzun her yerinde yetişen bir yemiş ağacı ʼ / bu ağacın tatlı, sulu, yumuşak, ufak çekirdekli yemişi

fark (ile)ELMA ile ARMUT

Elmayı soy da ye, armudu say da ye. [Elma, kabuğu soyularak, armut da aşırı gidilmeyerek, sayı ile yenilmelidir.]

fark (ile)ARMUT ile HİNTARMUDU

... İLE Mersingillerden, sıcak bölgelerde yetişen, meyvesi yenilen, tahtası sert bir ağaç.

yerine / değilARMUD, EMRUD değil/yerine/= ARMUT

armut kabağı armut koltuk armut top akçaarmut Amerikan armudu bey armudu çakal armudu dağ armudu deveci armudu Hint armudu Japon armudu yaban armudu Gülgillerden çiçekleri beyaz Türkiye nin her yerinde yetişen bir ağaç Pyrus communis Bu…

fark (ile)ARMUT ile/ve/||/<> ÜZÜM

Sapı. İLE/VE/||/ Çöpü.

fark (ile)ARMUT/KAVUN ile PAPEY

... İLE Görünüşü armuda benzer fakat tadı kavunu andırır.[Uzakdoğu'da ve özellikle Singapur'un Little India bölgesinde bulunmaktadır.]

Sözcük oyunu nedir ›

Ardından gelebilecekler: t ile başlayan 1.960 sözcük →

Öncesine gelebilecekler: a ile biten 2.191 sözcük →

Bu sözcükle zincir kur

Türk Dil Kurumu sözlüklerindeki sonuçlar...

“armut” sözcüğünün TDK sözlüklerindeki karşılıkları... [sozluk.gov.tr] İçeriğini görmek için aşağıdaki başlıkları tıklayınız...

Güncel Türkçe Sözlük

Köken: Farsça armūd, emrūd

1. Gülgillerden, çiçekleri beyaz, Türkiye'nin her yerinde yetişen bir ağaç (Pyrus communis)

2. Bu ağacın tatlı ve sulu, yumuşak, ufak çekirdekli meyvesi

3. ► armut koltuk

4. Çok bön, çok aptal

Birleşik sözler: armut kabağı, armut koltuk, armut top, akçaarmut, Amerikan armudu, bey armudu, çakal armudu, dağ armudu, deveci armudu, Hint armudu, Japon armudu, yaban armudu

Biyoloji Terimleri Sözlüğü, 1998

Gülgiller (Rosaceae) familyasından, ovaryumu alt durumlu, ülkemizde dokuz türü bulunan, meyvesi yendiği için kültürü yapılan, yaprağını döken bir tür bitki.

İng. pear · Fr. poire · Alm. Birne · Lat. Pyrus communis

Zanaat Terimleri Sözlüğü, 1976

Keçe üzerine ham ve renkli keçe parçalarından yapılan nakış. (*Yalvaç -Isparta)

Etimoloji Sözlüğü

‘gülgillerden, çiçekleri beyaz, yurdumuzun her yerinde yetişen bir yemiş ağacı (Pirus communis)ʼ / ‘bu ağacın tatlı, sulu, yumuşak, ufak çekirdekli yemişiʼ

~ Az armut. -Tkm armıt. -Kklp almurt. -Kzk almurt. -Krg almurut. -Özb ålmurut. -Hal amrût (?).
Yaygın bir inanca göre Farsçadan alınmıştır: Far armūd, amrūd, anbarūt ‘a pearʼ. Doerfer (TLT 213) Tacikçe ålmurut, ålmürüt biçimlerinin Özbekçeden geçtiğini belirtmiş, Farsçadaki değişik biçimler karşısında köken bakımından Türkçe olabileceğini dile getirmiştir. Ancak daha sonra Doerfer (KhalMat 290) armutʼun Farsçadan geldiğini (? işaretiyle) açıklamıştır. bk. Doerfer: TMEN N 21 = 1966.
Eski ve yeni Türk diyalektlerinde armuda kertme adı da verilir. Doerfer, bu adın Kıpçak diyalektlerinde kullanıldığını, armut biçiminin ise Oğuz diyalektlerinde kaldığını bildirmiştir. Eski Türkçe kertme adının Macarcaya körte olarak geçtiğini biliyoruz. Macarca körte biçimiyle ilgili sorunları Ligeti (TörK 291-292) özenle gözden geçirmiştir. Ona göre Macarca körte Kıpçaklardan kalma bir alıntı olarak değerlendirilemez. Ligeti (TörK 129) Oğuzca armut ve Kıpçakça kertme biçimlerini de karşılaştırmıştır. Räsänen (LTS 233; V 27a) Farsçadan alındığını sıklıkla yazmıştır. Şçerbak (JaS 100/27, 169) özünde Türkçe olmadığının altını çizmekle yetinmiştir.
Rumcaya Türkçeden geçmiştir.

Kubbealtı sözlüğündeki sonuçlar...

“armut” sözcüğünün lugatim.com'daki karşılıkları... İçeriğini görmek için aşağıdaki başlıkları tıklayınız...

ARMUT

i. (Fars. emrūd ’dan göçüşme ile) 1. İki çenekliler sınıfının gülgiller familyasından, beyaz çiçekli meyve ağacı. Pirus communis. 2. Bu ağacın sarı veya yeşil renkteki ufak çekirdekli meyvesi: “Mustâbey armudu.” “Ankara armudu.” “Bey armudu.” 3. argo. Bön, salak kimse. 4. mîmar. Minâre ve kubbe alemlerinin armut biçimindeki kısmı. ѻ Armut piş, ağzıma düş: Hazıra konmak, bir şeyi emek vermeden elde etmek isteyenler için kullanılır: İnsanoğlunun kafasında günlerce düşünülüp bize, “armut piş, ağzıma düş” varan bu iki makineyi pek severim (Sait Fâik). Armudun sapı var, üzümün çöpü var demek: Her şeye kusur bulup hiçbir şeyi beğenmemek, çok müşkülpesent olmak: “Armudun sapı var, üzümün çöpü var derken hiçbir şey alamadan eve döndü.”

lugatim.com/s/ARMUT
Paylaşayım... Facebook X LinkedIn WhatsApp