Sözlük › D › damar

damar

dey.a.

İlişkililer damarlanmak · damarlı · damarsal · damarsız · skleros/skleroz · vasküliti · damardan · damar damar · damar genişletici · sarı damar · sarı inat · kuvvetleştirmek

Örnek

O sırada işsizdi. Şarawek`e maden damarları aramaya gitmeyi kabul etmişti.
damar etmek Karizmalarını cilalamış adamların silahlı şöhretine, kesmece silahşörlerin kurşun dökerek katillik kariyerlerini renklendirmeye ve bu tarz adamları damar etmeye alışığız demiştim ki bomm!
damara gelmek*
Acıklı anlatayım da damara geleyim.
damara basılmak / basmak
Damarlarına basıldığında nasıl tepki verecekleri önceden bilinmez.

Kaynak S Maugham, 1959, 68 | E Elönü, StarPazar, 24.01.2010 | E Elönü, StarPazar, 04.04.2010 | S Dölek, Kirpi, 69

Kişi Somerset Maugham · Esra Elönü · Sulhi Dölek

Yıl/Tarih 1959 · 24.01.2010 · 04.04.2010

Anlam/Değer ilişkileri

Doğrudan ilişkili sözcükler damarlanmak damarlı damarsal damarsız
Dolaylı ilişkili sözcükler (4) kuvvetleştirmek sarı inat skleros/skleroz vasküliti
3 - 9'lu ve çoklu ilişkileri Kök ve türevler (5 sözcük)

“damar” ile karşılaştırılan sözcükler

eşdeğer biçim aynı başlık parçasında seçenek olarak yazılmış (/)

yerine / değil biri ötekinin yerine düşünülmeli/kullanılmalı

fark (ile) arasında önemli farklar var, karıştırılmamalı

Sözlüklerde (fethigedikli.com, TDK) “damar” ile ilişkili sözcükler

eski / yeni terim (TDK) TDK terim sözlükleri: eski terim ile yeni karşılığı

türetme fethigedikli sözlüğü: kökten türetilmiş

yazım / ses yakını fethigedikli sözlüğü: yazımı ya da sesi yakın

Fark kayıtları

fark (ile)FIBRE/FASER/DAMAR/ÇİZGİ/ELYAF/DAMAR ile/||/<> NERVURE/DAMAR/USEYBAT ile/||/<> VAISSEAU/DAMAR/VİA

Aynı mevsimde oluşan gözeler gurubunun, kesitlerde öbür gözelerden ayrı renkte görünüşü. @@ (botanik) @@ (botanik, zooloji)

fark (ile)FIBRE/FASER/DAMAR/ÇİZGİ/ELYAF/DAMAR ile/||/<> MÉDIANE/ORTA DAMAR/ASAB-I VUSTA

Aynı mevsimde oluşan gözeler gurubunun, kesitlerde öbür gözelerden ayrı renkte görünüşü. | (botanik) | (botanik, zooloji) @@ (botanik)

fark (ile)FISSURE VEIN/FILON/FISSURE/FILONIENNE/GANG/DAMAR ile/||/<> VEINLET/FILONET/VEINULE/ADER/GÔNGCHEN/DAMARCIK ile/||/<> FILON/DAMAR

Bir maden ya da mineralle doldurulmuş kayaç çatlağı. @@ Mineral ya da madenle dolmuş küçük ince çatlak. @@ (coğrafya, jeoloji)

fark (ile)VESSEL/VAISSEAU/ADER/DAMAR/VİE ile/||/<> DAMAR

İçinde kan ve lenf gibi sıvıların dolaştığı ve tüm gelişmiş duvarları bulunan kanallar. | Böceklerin kanatlarında bulunan kitin çizgiler. @@ anat. İçinde kan ve lenf gibi sıvıların dolaştığı kanal, vaz, anjeyon.

yerine / değilAKIM değil DAMAR
fark (ile)SİNİR ile/ve/||/<> DAMAR ile/ve/||/<> AKKAN/LENF

Duyu ve hareket uyarılarını, beyinden örgenlere, örgenlerden beyne ileten beyazımsı teller ve bu tellerin oluşturduğu demet. İLE/VE/||/ Canlı varolanlarda kanın ya da besleyici sıvıların dolaştığı kanal. İLE/VE/||/ Damarlarda dolaşan…

fark (ile)VAZ ile DAMAR

anat. Damar.

Sözcük oyunu nedir ›

Ardından gelebilecekler: r ile başlayan 528 sözcük →

Öncesine gelebilecekler: d ile biten 122 sözcük →

Bu sözcükle zincir kur

Türk Dil Kurumu sözlüklerindeki sonuçlar...

“damar” sözcüğünün TDK sözlüklerindeki karşılıkları... [sozluk.gov.tr] İçeriğini görmek için aşağıdaki başlıkları tıklayınız...

Güncel Türkçe Sözlük

1. Canlı varlıklarda kanın veya besleyici sıvıların dolaştığı kanal

2. Mermerde, bazı taşlarda ve tahta kesitlerinde renk ayrılığı gösteren dalgalı çizgi

3. Başka türden katmanların arasında bulunan sıvı, maden veya mineral katmanı

4. Soy, yaradılış

5. Kuvvetle kendini gösteren huy, tabiat, hâkim özellik

6. İçinde ongun besi suyunun dolaştığı odunsu dokudan boru

7. Böceklerde kanat zarını dik tutmaya yarayan organ

Birleşik sözler: damar aktarma, damar damar, damardaraltan, damargenişleten, damar görüntüleme, damar sertliği, damar tabaka, damar tıkanıklığı, atardamar, halkalı damar, kalp ve damar cerrahisi, kılcal damar, orta damar, toplardamar, damarı bozuk, bilek damarı, can damarı, cin damarı, gazel damarı, korku damarı, maden damarı, su damarı, şah damarı, iletken damarlar, odunsu damarlar, odun damarları

Ağaçişleri Terimleri Sözlüğü, 1968

Aynı mevsimde oluşan gözeler gurubunun, kesitlerde öbür gözelerden ayrı renkte görünüşü.

Eski çizgi, elyaf, damar · Fr. fibre · Alm. Faser

Biyoloji Terimleri Sözlüğü, 1998

1. İçinde kan ve lenf gibi sıvıların dolaştığı ve gelişmiş duvarları bulunan kanallar. 2. Böceklerin kanatlarında bulunan trakea sisteminin ince uzantıları. 3.Bitki yapraklarındaki iletim sisteminin uzantıları.

İng. vessel, vein · Fr. vaisseau, veine · Alm. Gefass, Vene

Metalbilim İşlem Terimleri Sözlüğü, 1972

Tomruklardaki gaz oyuklarının haddelenmesi ya da yanlış haddeleme sonucu, uzun metal parçalarda oluşan, genellikle üzeri kapalı, bulunması zor kusur.

İng. seam

Su Ürünleri Terimleri Sözlüğü, 2007

Bir öz etrafına bir veya birkaç kat halinde heliksel sarılmış, kesiti yuvarlak,üçgen, oval biçiminde olan çelik teller demeti.

İng. streak

Uygulayım Terimleri Sözlüğü, 1980

madencilik: İşletilen bir katmanın yakınındaki ince kömür katmanı.

Eski filon · İng. lade vein · Fr. filon, veine

Veteriner Hekimliği Terimleri Sözlüğü

<i>anat.</i> İçinde kan ve lenf gibi sıvıların dolaştığı kanal, vaz, anjeyon.

Yerbilim Terimleri Sözlüğü, 1971

Bir maden ya da mineralle doldurulmuş kayaç çatlağı.

İng. fissure vein · Fr. filon, fissure, filonienne · Alm. Gang

Zanaat Terimleri Sözlüğü, 1976

Derinin ham kalan bölümü. (*Bor -Niğde)

Zooloji Terimleri Sözlüğü, 1963

İçinde kan ve lenf gibi sıvıların dolaştığı ve tüm gelişmiş duvarları bulunan kanallar. 2. Böceklerin kanatlarında bulunan kitin çizgiler.

Eski vie · İng. vessel · Fr. vaisseau · Alm. Ader

Etimoloji Sözlüğü

‘canlı varlıklarda kanın veya besleyici sıvıların dolaştığı kanal’

~ Az damar. -Tkm damar. -TatK tamır 1. ‘kök’; 2. ‘damar’. -Bşk tamır. -Nog tamır ‘kök’. -Kklp tamır. -Kzk tamır 1. ‘kök’; 2. ‘damar’. -Krg tamır 1. ‘kök’; 2. ‘damar’. -Alt, Tel, Şor, Küer, Sag, Koy, Kaça tamır 1. ‘kök’; 2. ‘damar’. -Yak tımır. -Çuv tımar.
Eski Türkçeden başlayarak kullanılır (tamar, tamır). Orta Türkçede tamur olarak geçer. Oğuzlar tamar biçimini kullanırlar. Eski Kıpçakçada da tamar olarak geçer.
Türkçe tam- ‘damlamak’ kökünden geldiği anlaşılıyor. Yalnız Clauson’un vurguladığı gibi tamar yanında geçen tamur biçimi düşündürücüdür.

Kubbealtı sözlüğündeki sonuçlar...

“damar” sözcüğünün lugatim.com'daki karşılıkları... İçeriğini görmek için aşağıdaki başlıkları tıklayınız...

DAMAR

i. (Eski Türk. tamur - tamar tam-mak “damlamak”) 1. Canlı varlıkların vücûdunda kan veya lenf dolaşımını sağlayan kanal: Kalın damarları görünen kıllı, esmer elini kaleye doğru uzattı (Ömer Seyfeddin). Gür bir îmanla damarlarda ateşten bir kan / Birleşip böyle diyorlardı derin bir sesle / Yeri fethetmek için gelmiş o fâtih nesle (Yahyâ Kemal). 2. Bitkilerde öz suyunun dolaştığı kanal. 3. Mermer, çeşitli taşlar, ağaç vb. şeylerde tabiî olarak bulunan dalgalı çizgi: “Ortasındaki damar olmasa bu yâkut çok para eder.” 4. Tabiî şekline benzetilerek yapılan veya cam vb. maddelerde îmâlât hatâsı olarak meydana çıkan dalgalı çizgi. 5. Toprak altında uzayıp giden sıvı veya mâden tabakası: Fakat toprağın içindeki damarlardan Musul tarafına, Kerkük’e sızıyor (Refik H. Karay). 6. (İsim tamlamasının ikinci öğesi olarak) mec. Kuvvetle kendini gösteren huy, tabîat, hâkim vasıf: “Pintilik damarı.” “Hâinlik damarı.” “Şâirlik damarı.” Mustafa Efendi, ben sana dedim ya, bu iş sopasız olmayacak… Bu köpoğluların damarını bilirim (Fahri Celâl). ѻ Damar damar: Damarları belli ve açık şekilde görülen, çok damarlı: “Elleri damar damardı.” … Damarı depreşmek (kabarmak, tutmak): … Huyu, … duygusu kuvvetle kendini göstermek, harekete geçmek: “İnatçılık damarı depreşmek.” “Hasislik damarı tutmak.” Bir gün doktor, Nâlân’ı resmen istemek için annesini gönderince tepem attı, eski huysuzluk damarlarım depreşti (Kerîme Nâdir). Murat’ın hovardalık damarları kabarıvermişti (Mahmut Yesâri). Sarı Hoca her şeyi unutmuştu, hocalık damarı tutmuştu (Mustafa N. Sepetçioğlu). Damarı kurusun: Aksi ve huysuz kimseler için söylenen “inadından bıktık artık” anlamında şikâyet sözü. Damarı tutmak: İnatçılık etmek, aksileşip direnmek, aksiliği tutmak. Damarına basmak: Bir kimseyi hassas olduğu konuda üstüne varmak sûretiyle kızdırmak, öfkelendirmek, dalına basmak: Gāliba onu kızdırıp söyletmek için damarına basan mûzipler de vardı (Hâlit Z. Uşaklıgil). Damarına çekmek: Soyunun özelliklerini taşımak. Damarına girmek: Zayıf noktasını bularak bir kimseye tesir etmek: Siz (…) pederimin damarına girmeğe çalışınız (Ahmed Vefik Paşa). Fakirleri çok seven genç kadının damarına girerek onu kandırdı (Ziyâ Gökalp). Damarlarına işlemek: Vazgeçilmez bir huy hâlini almak: “Hasislik damarlarına işlemiş.” Damarlarına su yürümek: (Ağaç için) Canlanmaya, gelişmeye başlamak.

lugatim.com/s/DAMAR
Paylaşayım... Facebook X LinkedIn WhatsApp