geçişsiz f. ( Eski Türk. erü-mek ) 1. (Katı bir cisim) Bir sıvı içinde katılığını kaybedip dağılmak, o sıvıya karışmak: “Şeker suda erir.” 2. (Katı bir cisim) Isı etkisiyle sıvı durumuna gelmek, zeveban etmek: En katı cisimler bile eriyor (Peyâmi Safâ). Eriyecek tencerede kalay (Orhan V. Kanık). Yürü güzel yürü, yoluna yürü / Ağustosta erir dağların karı (Eflâtun C. Güney). 3. (Kumaş için) Aşınma etkisiyle lifleri birbirinden ayrılıp incelmek, eskiyip akmak. ♦ mec. 4. (Bir kimse) Çok zayıflamak, incelmek: Çocuğun günden güne süzüldüğü ve eridiği görülüyordu (Reşat N. Güntekin). Zâten bir sıkımlık canı vardı, şimdi büsbütün erimiş, bir deri bir kemik kalmıştı (Mahmut Yesâri). Bir hafta içinde âdeta erimiş, küçülmüştüm (Kerîme Nâdir). 5. Silinip yok olmak, gitgide azalıp bitmek, tükenmek: Sesler, sıcak buğular arasında halvetlere doğru uzaklaşarak eriyorlar (Peyâmi Safâ). Türkler’in ezilmemesi ve Rum çoğunluğu karşısında erimemesi için tedbir alınacak (Burhan Felek). Alpaslan, içindeki sıkıntının erimekte olduğunu farketti (Mustafa N. Sepetçioğlu). 6. Kendini çok fazla utanmış veya üzülmüş durumda hissetmek: Komşu çocuklarını gördükçe eriyordum (Aka Gündüz). ѻ Eriyip bitmek (gitmek): 1. Yok olmak, bitmek: “Elindeki servet bir sene içinde eriyip bitti.” Mehtap olduğu zaman köpük kesiliyor, üfleyince yamaçtan aşağı uçacak, eriyip gidecek gibi bir nâzeninlik takınıyor (Refik H. Karay). 2. (Üzüntüden veya hastalıktan) Yavaş yavaş helâk olmak, ölmek: Amcam, Nâciye’nin ölümüne tahammül edemeyerek eriyip gitti (Reşat N. Güntekin). Karısını, çocuklarını sefâlet içinde gördükçe eriyip bitiyor (Reşat N. Güntekin). ► Erimek fiiliyle deyimler: İçi erimek / Yüreğinin (İçinin) yağı erimek.