( ﻏﺰﻝ ) i. (Ar. ġazel “kadınlarla âşıkāne konuşma”) 1. Dîvan edebiyâtının, konusu genellikle aşk ve duygusal söyleyişler olan, ilk beytinin mısrâları birbiriyle, diğer beyitlerinin ikinci mısrâları birinci beyitle kāfiyeli, 5 ilâ 15 beyitten ibâret ünlü nazım şekli: Gazel bildirir şâirin kudretin / Gazel arttırır nâzımın şöhretin (Fuzûlî’den). Nef’i vâdî-i kasâidde sühan-perdâzdır / Olamaz ammâ gazelde Bâkî vü Yahyâ gibi (Nedim). Bîçâre Emrah söylenir gazel / Dilber akçe ister dinlemez (Erzurumlu Emrah). 2. mus. Güftesi aynı isimdeki nazım şeklinden alınan, yalnız başına veya sazla birlikte irticâlen, türlü makamları dolaşmak sûretiyle bir kişi tarafından okunan, sesle taksim şeklindeki mûsikî parçası: Onun için bir yaz gecesini dolduran bir gazel, belki mûsikîden ayrı denecek kadar husûsî şekilde güzel bir şeydi (Ahmet H. Tanpınar). ѻ Gazel okumak: 1. Gazel söylemek: Bir hânende varmış, bâzı kibar konaklarına gidip gazel filân okur, aldığı ihsanlarla geçinirmiş (Fâik Reşat). Oooof of deyince şoför dayanamadı: “Gazel mi okuyacaksın hemşerim, derdin mi var?” (Burhan Felek). 2. argo. Boş sözler söyleyip karşısındakini kandırmaya çalışmak: Münevver’e ne gazel okudun? –Babamdan mektup aldığımı söyledim (Mahmut Yesâri). ● Gazel-nüvis ( ﻏﺰﻝ ﻧﻮﻳﺲ ) birl. sıf. ve i. (Fars. nuvіs “yazan” ile) Gazel yazan (kimse). ● Gazel-serâ ( ﻏﺰﻝ ﺳﺮﺍ ) birl. sıf. ve i. (Fars. serā “söyleyen” ile) Gazel tarzında eser veren, gazel yazan (kimse): Bir hayli yıl bu keyfi ki sürmüş Gazanfer Ağa / Rü’yâda görmemiş gibidir bir gazel-serâ (Yahyâ Kemal). Bir tek gazel bıraksa yeter bir gazel-serâ / Her beyti ancak olmalı beytü’l-gazel gibi (Yahyâ Kemal).