Sözlük › Ç › çok

çok

Anlam/Değer ilişkileri

Yakın anlamlıları pabuç pençesi gibi
Doğrudan ilişkili sözcükler çokça çoklamak çoklaşmak çoklu Çokluk –ğu
Yabancı karşılıkları zibil gibi

“çok” ile karşılaştırılan sözcükler

eşdeğer biçim aynı başlık parçasında seçenek olarak yazılmış (/)

yerine / değil biri ötekinin yerine düşünülmeli/kullanılmalı

öteki uç (><) birbirinin öteki ucu

fark (ile) arasında önemli farklar var, karıştırılmamalı

Sözlüklerde (fethigedikli.com, TDK) “çok” ile ilişkili sözcükler

Türkçe / yabancı karşılık fethigedikli sözlüğü: biri ötekinin Türkçe ya da yabancı karşılığı

eş anlam fethigedikli sözlüğü: eş anlamlı

Fark kayıtları

köken / yönelim (< >)BİR ile/ve/> ÇOK
fark (ile)SÜREKLİ ile/ve ÇOK

Daha yukarıda olan daha aşağıda olana sürekli bir gibi görünür; daha aşağıdaki de daha yukarıdakine birçok gibi görünür.

yerine / değilÇOK değil ÇOĞUL
fark (ile)FAZLA ile ÇOK
fark (ile)TEK ~ ÇOK
fark (ile)DAHA ile ÇOK
fark (ile)ÇOK ile/||/<> BOL

... @@ VÜS'AT[: Genişlik, bolluk. | Para durumu. | Boş meydan, fırsat. | Genlik.]

öteki uç (><)TEK ile/ve/<>/>< ÇOK

Aşkın. İLE/VE/<>/>< [Doğaya] İçkin.

fark (ile)ÇOK ile DELİM

... İLE Çok, fazla, ziyade.

yerine / değilÇOK değil AZ

Sözcük. İLE/VE/DEĞİL/||/>< Anlam. "Yargı". İLE/DEĞİL/YERİNE/>< Adâlet. Geveze. İLE/DEĞİL/YERİNE/>< Konuşan. Sevişen. İLE/VE/DEĞİL/||/>< Seven. Yürüyen. İLE/VE/DEĞİL/||/>< İlerleyen.

yerine / değilLOT yerine ÇOK, ARSA
fark (ile)TEK/LİK ile/ve/<> ÇOK/LUK

İçte. İLE/VE/<> Dışta.

fark (ile)ÇEŞİTLİ/LİK ile ÇOK/LUK

Çeşitlilik içinde birlik doğaldır ve iyidir.

köken / yönelim (< >)İKİ/LİK ile/ve/||/<>/> ÇOK/LUK
köken / yönelim (< >)ÇOK/LUK ve/||/<>/> ÇÖP/LÜK
eşit (=)ÇOĞUL / ÇOK/LU = KAVRAM

Nesne(ler)de. İLE/VE/=/||/ Düşüncede/anlıkta.

Sözcük oyunu nedir ›

Ardından gelebilecekler: k ile başlayan 3.465 sözcük →

Öncesine gelebilecekler: ç ile biten 230 sözcük →

Bu sözcükle zincir kur

Türk Dil Kurumu sözlüklerindeki sonuçlar...

“çok” sözcüğünün TDK sözlüklerindeki karşılıkları... [sozluk.gov.tr] İçeriğini görmek için aşağıdaki başlıkları tıklayınız...

Güncel Türkçe Sözlük

1. Sayı, nicelik, değer, güç, derece vb. bakımından büyük ve aşırı olan; hayli, az karşıtı

2. Aşırı bir biçimde; fena (I)

Birleşik sözler: çok anlamlı, çok ayaklılar, çok başlı, çokbilmiş, çok çok, çok düzlemli, çok eşli, çok fazlı, çok geçmeden, çokgen, çok gizli, çok gözeli, çok hücreli, çok karılı, çok katlı, çok kısa dalga, çok kocalılık, çok milletli, çok ortaklı, çok partili, çoksatar, çok sesli, çok sözlü, çok şiddetli fırtına, çok tanrıcı, çok tanrılı, çok taraflı, çok terimli, çok uluslu, çok yanlı, çok yıllık, çok yönlü, çok yüksek gerilim, çok yüzlü, az çok, birçok, pek çok, birçoğu

Kubbealtı sözlüğündeki sonuçlar...

“çok” sözcüğünün lugatim.com'daki karşılıkları... İçeriğini görmek için aşağıdaki başlıkları tıklayınız...

ÇOK

sıf. (Eski Türkçe’de geçmez, ilk defa Hârezm Türkçesi’nde ortaya çıkmıştır) 1. Miktârı, derecesi ve niteliği belli bir ölçünün üstünde bulunan, az olmayan, fazla, ziyâde: Düşman çok, asker az (Nâmık Kemal). Elimi çok dallı bir ağaç gibi / Tutarım gölün üstüne (Orhan V. Kanık). 2. (Zaman, mesâfe… için) Uzun: “Çok vakit aldı.” “Çok yol yürüyemezsin.” “Çok mesâfe var.” 3. zf. Belli bir ölçünün üstünde: “Çok ağladı.” “Çok konuştum.” Çok çalıştı, emsalsiz işler meydana getirdi (Ömer Seyfeddin). Taşır çok yüklü dallar / Alevden portakallar (Yahyâ Kemal). ♦ i. 4. Çok olan şey, çok şey: “Aza sormuşlar nereye, çoğun yanına demiş.” Azdan az olur, çoktan çok (Nâmık Kemal). Az ümit edip çok elde etmek hayâtın hakîkî sırrıdır (Peyâmi Safâ). 5. Büyük bir kısım, büyük bir parça: “Çoğunu ben aldım.” Akşam yaptıklarımın çoğundan haberim yok (Hüseyin R. Gürpınar). Masaların çoğunda İngiliz zâbitleri oturuyordu (Refik H. Karay). ѻ Çok başka: Büsbütün değişik, büsbütün farklı: Bu evlerde yaşadığımdan çok başka bir hayat tahayyül ederdim (Ahmet H. Tanpınar). Çok bilmiş: 1. Ukalâ. 2. Kurnaz, sinsi: Onu alık zannettikti. Meğer alık biz kendimiz imişiz, ne çok bilmiş imiş (Hüseyin R. Gürpınar). 3. (Çocuk için) Kendinden umulmayacak şeyler söyleyecek şekilde erken gelişmiş. Çok çok: 1. Çok fazla, pek çok: Hükûmetimizle ilgili yapılan güven oylaması sonucunda gösterdiğiniz kabule şahsım, Kabinem adına özellikle çok çok teşekkür ediyorum (TBMM). 2. Süre veya miktar olarak tahmini en fazla miktar,  Olsa olsa, en çok :  “Çok çok elli lira eder.”.  Çok çok iki yıl sıkıntı çekersin Kenancığım, ondan sonra artık sırtınız yere gelmez (Vedat Türkali). Bu örneklerin kolayında zorunda, yaygınında özgününde hiçbirinde edebiyat yok. Bunlar kelimenin kelimeyle çok çok cümle düzeyinde kurduğu bağlamlar (Türk Dili).  Çok defa: Genellikle, umûmiyetle, ekseriya, çoğu zaman. Çok geçmeden: Az bir zaman sonra. Çok görmek: (Birine bir şeyi) Yakıştıramamak, lâyık bulmamak, fazla bulmak: Dünyâda beni her eğlenceden mahrum ettin. Geceki rahâtımı da çok görüyorsun (Nâmık Kemal). Türklüğe Bizans’ın pâyitahtına vâris olmayı çok gören bâzı müverrihler… (Yahyâ Kemal). Bir balık kafasını bana çok görürsün (Sait Fâik). Çok olmak: Fazla ileri gitmek, haddini aşmak: Hiddetlenen Âsım Bey: –Canım Behzat, otur Allah’ını seversen… Artık çok oluyorsun. Böyle şeylerden bahsetmeye doğrusu müsâade olunamaz… diye bağırdı (Fahri Celâl). Artık bu kadın çok olmuştu (Mustafa N. Sepetçioğlu). Çok şey: Şaşılacak şey, garip, tuhaf. Çok şükür: Allah’a şükürler olsun ki: Çok şükür bir kadın sesi… (Yusuf Z. Ortaç). Bir insan daha var çok şükür evde (Orhan V. Kanık). Ve sonunda çok şükür, işveyle “peki” dedi o küçük dudakları (Enis B. Koryürek). Çok var:   Uzun zamandır, epeydir: Çok var böyle toz pembe görmemiştim dünyayı / Yeniden kavak yelleri esiyor başımda (Cahit S. Tarancı). Çok yaşa:  Bir hizmet karşısında teşekkür yerine söylenen hayır duâ sözü.  Çoğa kalmaz: Uzun sürmez, biraz sonra. Çoğu gitti, azı kaldı: “İşin önemli kısmı bitti, artık kalan kısmı kolay hallolur” anlamında cesâretlendirme sözü. Çoğu zarar, azı karar: “İfrâta kaçmamak gerek” anlamında söylenir. ● Çoğu zf. (İyelik eki kalıplaşmasıyle) halk ağzı. Çok defa, ekseriya, çoğunlukla: “Alış verişe çoğu ben giderim.” ѻ Çoğu zaman (kez) : Çoğunlukla, genellikle, çok defa: “Çoğu zaman onunla burada karşılaşırız.” ● Çoktan – Çoktandır zf. (Ayrılma hâli ekinin kalıplaşmasıyle) 1. Uzun zamandan beri, bir hayli zamandır: Çoktan esîr-i bend-i belâ-yı firâkınım (Muallim Nâci). Çoktandır tekneyi aldı sular / Çoktandır ümitler sende ölüm (Câhit S. Tarancı). 2. Çok zaman evvel, çok önce: Güneş çoktan batmıştı (Refik H. Karay). Tehlikeli devreler çoktan atladı (Kerîme Nâdir).

lugatim.com/s/ÇOK
Paylaşayım... Facebook X LinkedIn WhatsApp