Sözlük › D › dana

dana

2 ayrı başlık

1 a.

İlişkililer dânâ · dana deviren · kontrafile · öküz · vakit · toslak -ğı II · olmaz

Açıklama

kapının danası hiçbir vakit öküz olmaz demişler

Örnek

Kapının danası hiçbir vakit öküz olmaz demişler, boşuna mı? Ecele derman bulsan boş, kendi köylün dinlemez seni...
Biz evin danasıyız.
Başlığını okuduğunuz cümleler eski Başbakan Yardımcısı Bülent Arınç´a ait. Sebebi ise parti kurucusu olması nedeni ile güya ikinci sınıf muamelesi görüyormuş. Hayret edilecek bir durum demekten başka bir şey diyemiyorum. Ak Partide iki yer hariç her yere gelmiş bir ismin partide ikinci adam muamelesi gördüğünü söylemesi ve biz evin danasıyız cümlesi yakışan bir durum değil.
4.7.2016 dana mana ama idare edeceğiz Gönlümüze göre değil ama elimizdekiyle idare etmek

Kaynak A Nesin, Gözüne Gözlük, 1974, 136 | B Arınç, 11.9.2015 | Erdoğan Kaya, 15.9.2015 | A Savaş, 20.7.2017

Kişi Aziz Nesin · B Arınç · Erdoğan Kaya

Yıl/Tarih 1974 · 11.9.2015 · 15.9.2015 · 4.7.2016 · 20.7.2017

Köken ailesi

Farsça dānā kökünden gelen 3 sözcük:

akıldanemürg-i dânâ

Köken ailesinin tümünü göreyim... →

Anlam/Değer ilişkileri

Karıştırılmaması gerekenler dânâ dana
Dolaylı ilişkili sözcükler (2) olmaz vakit
Türkçe karşılıkları (Türkçesi varken...) bilgin

“dana” ile karşılaştırılan sözcükler

köken / yönelim (< >) biri ötekinden kökenli ya da ona yönelimli

fark (ile) arasında önemli farklar var, karıştırılmamalı

Sözlüklerde (fethigedikli.com, TDK) “dana” ile ilişkili sözcükler

Türkçe / yabancı karşılık fethigedikli sözlüğü: biri ötekinin Türkçe ya da yabancı karşılığı

yazım / ses yakını fethigedikli sözlüğü: yazımı ya da sesi yakın

birleşik sözcük (TDK) Güncel Türkçe Sözlük: sözcükle kurulan birleşik sözcük

Fark kayıtları

köken / yönelim (< >)BUZAĞI ile/<>/> DANA ile/<>/> DÜVE ile/<>/> İNEK ile/<>/> TOSUN ile/<>/> BOĞA/KELE ile/<>/> ÖKÜZ ile/<>/> SIĞIR

Yeni doğmuş, ana sütüyle beslenen sığır yavrusu. İLE/<>/> İneğin, sütten kesildikten sonra 15 aylığa kadar olan yavrusu. İLE/<>/> Doğum yapmamış dişi inek yavrusu. İLE/<>/> 2 yaş ve üzeri dişi sığır. İLE/<>/> Danalıktan yeni çıkmış 15 - 24…

fark (ile)DANA ile/||/<> SİLA ile/||/<> KSANTİ ile/||/<> VİRYA

Vakıf ya da hayır uğruna yapılan sadaka. Terketme, bırakma. @@ Safiyet, ahlâklılık, erdem. Normlar. @@ Kaçınma, tahammül, sabır. @@ Şevk.

Sözcük oyunu nedir ›

Ardından gelebilecekler: a ile başlayan 2.674 sözcük →

Öncesine gelebilecekler: d ile biten 122 sözcük →

Bu sözcükle zincir kur

Benzer yazılışlı sözcükler

Türk Dil Kurumu sözlüklerindeki sonuçlar...

“dana” sözcüğünün TDK sözlüklerindeki karşılıkları... [sozluk.gov.tr] İçeriğini görmek için aşağıdaki başlıkları tıklayınız...

Güncel Türkçe Sözlük

İneğin, sütten kesildikten sonra bir yaşına kadar olan yavrusu

Birleşik sözler: danaayağı, danaburnu, dana derisi, danadili, dana eti, dana humması, danakıran otu, deli dana hastalığı, anası danası, süt danası

Etimoloji Sözlüğü

‘ineğin iki yaşına kadar olan erkek yavrusu’

~ Az dana. -Tkm yer. tāna. Türkmenler göle adını da kullanırlar. -Nog tana ‘iki yaşında düve’. -Krg tana ‘iki yaşında düve’. -Özb tana. -TatK tana ‘düve, bir yaşında dana’. -Çuv tına ‘düve’. Çuvaşçada birinci hecedeki a’nın ı’ya çevrildiği göze çarpıyor. Türkçe bal ~ Çuvaşça pıl, Türkçe bar- (> var-) ~ Çuvaşça pır-, Türkçe darı ~ Çuvaşça tıră örneklerinde olduğu gibi.
Orta Türkçede tana biçiminin geçmediği göze çarpıyor. Buna karşılık Eski Kıpçakçada tana olarak kullanılır.
Yaygın bir görüşe göre Hint-Avrupa dillerinden alınmıştır (örn. Sanskrit dhénā ‘sağmal inek’). Ancak bu görüş birkaç yönden düşündürücüdür. Türk diyalektlerinde tana (> dana) ‘ineğin erkek yavrusu’ veya ‘düve’ olarak geçer. Sanskrit dhénā ise ‘inek, sağmal inek’ olarak kullanılır. Hint-Avrupa ana dilinde *dheinā ‘buzağılamış (inek)’ anlamına gelir.
Macarca tinó ‘ineğin erkek yavrusu; düve’ biçimi Çuvaş özellikleri taşıyan eski bir Türk dilinden kalma alıntıdır (Ligeti: TörK 43). Bulgarca danàk biçimi Türkçeden geçmiştir (BER 1: 318).

Kubbealtı sözlüğündeki sonuçlar...

“dana” sözcüğünün lugatim.com'daki karşılıkları... İçeriğini görmek için aşağıdaki başlıkları tıklayınız...

DÂNÂ

( ﺩﺍﻧﺎ ) i. ve sıf. (Fars. dānisten “bilmek”ten dānā ) Âlim, bilgin, bilgili, bilen kimse: Gāyet âkıl ü dânâ sâhib-i idrâk… olup… (Sehî Bey Tezkiresi). Olur elbette mülzem bezm-i fazlında o dânânın / Gerek İbn-i Kemâl olsun gerekse İbn-i Sînâdır (Fıtnat Hanım). ● Dânâ-dil ( ﺩﺍﻧﺎﺩﻝ ) birl. sıf. (Fars. dil “gönül” ile) Gönlü uyanık, ârif: Sensin ey dâver-i dânâ-dil ü pâkîze-amel (Nâilî).

lugatim.com/s/DÂNÂ
DANA

i. (< tana ; Hint-Avrupa dillerinden geldiği ileri sürülmektedir) [Kelime Türkçe’den Macarca ve Bulgarca’ya da geçmiştir] Buzağılıktan çıkıp sütten kesilmiş sığır yavrusuna iki yaşına kadar verilen isim. ѻ Danalar gibi bağırmak (böğürmek): Haykırmak, çok kuvvetli bağırmak. Dananın kuyruğu kopmak: (Sürüp gelen bir anlaşmazlık ve huzursuzluk) Olay çıkaracak şekilde patlak vermek, korkulan sonuç ortaya çıkmak:  Zavallı Philippe evden çıkar ve ondan sonra evin içinde dananın kuyruğu kopar (Milliyet Sanat).

lugatim.com/s/DANA
Paylaşayım... Facebook X LinkedIn WhatsApp