Sözlük › H › halvet

halvet

dey.a.

Açıklama

halvet olmakbir kadınla erkek gözlerden uzak biçimde baş başa kalma; cinsi birlikte bulunma

Örnek

Beş sene boyunca bana aldıkları, verdikleri kadınla halvet olmadım-.

Kaynak RehaMağden, 2005, 137

Köken ailesi

Arapça ḫalvet kökünden gelen 2 sözcük:

halvethane

Köken ailesinin tümünü göreyim... →

“halvet” ile karşılaştırılan sözcükler

yerine / değil biri ötekinin yerine düşünülmeli/kullanılmalı

köken / yönelim (< >) biri ötekinden kökenli ya da ona yönelimli

fark (ile) arasında önemli farklar var, karıştırılmamalı

Sözlüklerde (fethigedikli.com, TDK) “halvet” ile ilişkili sözcükler

birleşik sözcük (TDK) Güncel Türkçe Sözlük: sözcükle kurulan birleşik sözcük

Fark kayıtları

fark (ile)HALVET ile/ve İTİKÂF

İkisinde de, beş vakit namaz kılınan yerde olma koşulu vardır.[Bayanlar için ibâdet yeri belirlenmiş/aynı olarak evde de itikâfe girme olanağı/hakkı saklıdır.]

fark (ile)HALVET ile ERBAİN

Müridlere uygulanan. İLE Mürşidlerin, kâmillerin uyguladığı.

köken / yönelim (< >)İNZİVA ile/ve/||/<>/> HALVET

Yalnız, tenha kalma, tenhaya çekilme. | Halktan ayrılıp Hakk ile tenha kalmak. İLE/VE/||/<>/> Issız yerde, tenhada yalnız ya da birlikte olma/kalma.

yerine / değilHALVET değil/yerine/= HALVET

halvethane Issız yerde yalnız kalma Issız ve kapalı yer Hamamlarda çok sıcak küçük yer

fark (ile)VUSLAT ile/ve HALVET

Yaşanılan. İLE/VE Mekân ve mekânda.

yerine / değilHALVET değil CELVET
köken / yönelim (< >)RUHSALLIK ve/< HALVET
köken / yönelim (< >)GÜREŞ ve/> HALVET
fark (ile)HALVET ile SICAKLIK

(Mimarlık) Hamamlarda tek kişilik yıkanma hücresi. | Tapınma için bir insanın içine girip yalnız kaldığı oda. | Hamamlarda terlemek için yapılmış sıcak yer.

Sözcük oyunu nedir ›

Ardından gelebilecekler: t ile başlayan 1.960 sözcük →

Öncesine gelebilecekler: h ile biten 153 sözcük →

Bu sözcükle zincir kur

Benzer yazılışlı sözcükler

Türk Dil Kurumu sözlüklerindeki sonuçlar...

“halvet” sözcüğünün TDK sözlüklerindeki karşılıkları... [sozluk.gov.tr] İçeriğini görmek için aşağıdaki başlıkları tıklayınız...

Güncel Türkçe Sözlük

Köken: Arapça ḫalvet

1. Issız yerde yalnız kalma

2. Issız ve kapalı yer

3. Hamamlarda çok sıcak küçük yer

Birleşik sözler: halvethane

Güzel Sanatlar Terimleri Sözlüğü, 1968

(Mimarlık) 1. Hamamlarda tek kişilik yıkanma hücresi. 2. Tapınma için bir insanın içine girip yalnız kaldığı oda. 3. Hamamlarda terlemek için yapılmış sıcak yer.

Kubbealtı sözlüğündeki sonuçlar...

“halvet” sözcüğünün lugatim.com'daki karşılıkları... İçeriğini görmek için aşağıdaki başlıkları tıklayınız...

HALVET

[ l ince] ( ﺧﻠﻮﺕ ) i. (Ar. ḫalvet ) 1. Çevre ile her türlü ilişkiyi kesip yalnız kalma, tenhâya çekilme: Bilmem ne bu ihtiyâr-ı halvet (Abdülhak Hâmit). 2. İçinde hiç kimsenin bulunmadığı tenhâ ve kapalı yer: Bezme teşrîf eyle ey çeşm-i âfet / Bu şeb hâne halvet, eyle muhabbet (Türkü). Otur bu hâne-i halvette tenhâ / Dilinde zikr ola gönlünde Mevlâ (Şemseddin Sivâsî). 3. Gözlerden uzak olacak şekilde bir yerde birileriyle baş başa kalma: Ol sohbete nutk hemdem olmaz / Ol halvete kimse mahrem olmaz (Nâbî’den). Veli Koca’ya, “Tez olalım aslanım” dedikten sonra kapıya döndü, halvetin bittiğine işâret etmek için el çıptı (Safiye Erol). 4. Hamamlarda yalnız başına yıkanmaya mahsus, genellikle tek kurnalı çok sıcak bölme. 5. (Dervişler için) Şeyhinden emir veya izin alarak ibâdet, zikir, murâkabe, riyâzet ve gönlünü her türlü istek ve arzudan, mâsivâdan temizleyip benliğinden sıyrılma ve Hakk’a erişme amacıyle tek başına bir hücreye kapanma: Bu yüzden de hocası Ak Şeyh’ten halvet riyâzet istedi (Sâmiha Ayverdi). 6. tasavvuf. Kulun Allah’ın huzûrunda onunla halleşmesi, mânen sohbet etmesi durumu: Duysa bunu şâh-ı cihan katresine verirdi can / Olmaz bahâ kevn ü mekân bu halvetin şerbetine (Niyâzî-i Mısrî). ѻ Halvet gibi: Çok sıcak yerler için söylenir. Halvet olmak: Yanına kimseyi almadan biriyle baş başa yalnız kalmak: Bâzan Küçük Sinan Bey’in iki bölüm aşırı yerde câriyesi Gülnar’la halvet olduğu odadan kahkahalar, türküler duyulur (Safiye Erol). Halvete çekilmek: Gözlerden uzak kendi köşesine çekilmek. Halvete dönmek: (Bir yer) Çok sıcak olmak. Halvete girmek: (Derviş) Herkesten uzaklaşıp belli bir süre kalacağı hücresine kapanmak. ● Halvet-güzîde (-güzin) ( ﺧﻠﻮﺕ ﮔﺰﻳﻦ – ﺧﻠﻮﺕ ﮔﺰﻳﺪﻩ ) birl. sıf. (Fars. guzіde “seçilmiş” ve guzіn “seçen” ile) Halveti seçen. ● Halvet-nişin ( ﺧﻠﻮﺕ ﻧﺸﻴﻦ ) birl. sıf. (Fars. nişіn “oturan” ile) Halvette oturan: Bırak bu kesreti halvet-nişîn ol / Karışma halka gel vahdet-güzîn ol (Şemseddin Sivâsî). Halvet-nişîn-i hecre hayâlin enîs olur / Cibrîl olursa meclisine mahrem istemez (Leskofçalı Gālib). ● Halvet-serâ(y) ( ﺧﻠﻮﺕ ﺳﺮﺍﻯ – ﺧﻠﻮﺕ ﺳﺮﺍ ) birl. i. (Fars. serā, serāy “yer” ile) Tenhâ ve gözlerden uzak olarak oturulabilen saray, kâşâne, köşk: Kader ki perde-i halvet-serây-ı hikmettir (Nâilî).

lugatim.com/s/HALVET
Paylaşayım... Facebook X LinkedIn WhatsApp