( ﺍﻳﻤﺎﻥ ) i. (Ar. emn “emin olmak, güvenmek”ten іmān ) 1. Allah’a inanma, dînî inanç: Dîn ü îmânıma hayr eylemeyen / Hayr eder mi vatan u milletine (Kâzım Paşa’dan). Bilir misin, bence vatan îman ile berâberdir (Nâmık Kemal). Dili bir, gönlü bir, îmânı bir insan yığını / Görüyor varlığının bir yere toplandığını (Yahyâ Kemal). 2. Kuvvetli inanç: İtalya medeniyeti bir çocuk gibi inanılmayacak şeylere îman ile başlıyor (Cenap Şahâbeddin). Aynı zamanda güzelliğin kudretine îmanım kuvvetlendikçe kuvvetleşiyor (Refik H. Karay). 3. din. Allah’ın birliğini, melekleri, mukaddes kitapları, peygamberleri, kıyâmet gününü, kaderi, ölümden sonra dirilmeyi kalp ile tasdik ve dil ile ikrar etme, kalben inanma ve dil ile söyleme. ѻ Îman etmek: 1. Allah’a inanmak: Allah içinizden îman edenleri yükseltsin (Kâtip Çelebi’den Seç.). 2. Kuvvetle inanmak: Makbuzun altında imzâ merhum Hürmüz Binnaz Hanım’ın imzâsı, buna ben de îman ettim (Hüseyin R. Gürpınar). Dünyâda uzun sürmeyen her şey tatlıdır Kenan!… Ben buna kanâat değil âdeta îman ettim (Kerîme Nâdir). Son zamanlarda bunun geçerli bir hakîkat olduğuna îman ettim (Burhan Felek). Îmâna gelmek: 1. İslâmiyet’i kabul etmek. 2. teşmil. Bir şeyi sonradan kabul edip uymak: Ha şöyle, îmâna gel (Sait Fâik). Îmânı bütün: Tam ve sağlam îmanlı. Îmânı gevremek: Çok yorulmak, çok sıkıntı çekmek: Zâhidin îmânı gevrer görse nâr-ı ruhların / Yele varır ser-be-ser zühd ü salâh u nâm u neng (Zâtî). Ben bu devreyi geçirinceye kadar îmânım gevremiştir (Sait Fâik). İmanım: argo. “ Kardeşim, arkadaşım, azîzim” anlamında kullanılır [Bu anlamda i ve a kısa okunur]: –Yâhu bu ne hal? Yine mi dem? dediler. Efendi: –Eyvallah imanım dedi, tedâvî bi’z-zehr… ihtiyarlık maskaralık… (Fahri Celâl). Yok be imanım. Karada kazâya uğradım (Refî C. Ulunay). Bir ben varım imanım, bir ben varım, bir tek ben (Enis B. Koryürek). İmanına kadar: argo. Tıka basa, ağzına kadar, alabildiği kadar. ● Îmânen ( ﺍﻳﻤﺎﻧﺎً ) zf. ( іmān ’ın tenvinli şekli) Îman bakımından, inanç yönünden: “Amelen ve îmânen.”