Sözlük › K › kalkan

kalkan

Anlam/Değer ilişkileri

Doğrudan ilişkili sözcükler kalkanlı kalkanlık kalkansız
Dolaylı ilişkili sözcükler (5) düğmeli masumlaştırmak shield şam şeytanı şilt
3 - 9'lu ve çoklu ilişkileri Kök ve türevler (4 sözcük)

“kalkan” ile karşılaştırılan sözcükler

eşdeğer biçim aynı başlık parçasında seçenek olarak yazılmış (/)

fark (ile) arasında önemli farklar var, karıştırılmamalı

Sözlüklerde (fethigedikli.com, TDK) “kalkan” ile ilişkili sözcükler

eş anlam (TDK) Güncel Türkçe Sözlük: tanımın sonunda verilen eş anlamlı

eski / yeni terim (TDK) TDK terim sözlükleri: eski terim ile yeni karşılığı

türetme fethigedikli sözlüğü: kökten türetilmiş

yazım / ses yakını fethigedikli sözlüğü: yazımı ya da sesi yakın

birleşik sözcük (TDK) Güncel Türkçe Sözlük: sözcükle kurulan birleşik sözcük

Fark kayıtları

fark (ile)SCUTUM/SET/ÉCU DE SONIESKY/SCHILD/SOBIESKISCHER SCHILD/KALKAN/RİYAL-İ SOBYESKİ ile/||/<> GABLE/PIGNON/GIEBEL/SEITENWAND/KALKAN ile/||/<> SHIELD/BOUCLIER/SCHILD/KALKAN ile/||/<> ECU/SCUTUM/KALKAN/RİYÂL-İ SOBYESKİ ile/||/<> SHIELD/BOUCHÉR/SCHIEID/KALKAN ile/||/<> FIREWALL/KALKAN

Bir takımyıldızın adı. @@ (Mimarlık) Yapılarda çatının mahya aşığından iki yana olan eğikliği ile ön ve arka duvarların üçgen biçiminde görünen bölümü. Beşik çatının üçgen biçimindeki dama değin uzanan duvarlı yüzü. @@ Yerkabuğunun yaşça…

fark (ile)SCUTUM/SET/ÉCU DE SONIESKY/SCHILD/SOBIESKISCHER SCHILD/KALKAN/RİYAL-İ SOBYESKİ ile/||/<> HALKA

Bir takımyıldızın adı. | (Mimarlık) Yapılarda çatının mahya aşığından iki yana olan eğikliği ile ön ve arka duvarların üçgen biçiminde görünen bölümü. Beşik çatının üçgen biçimindeki dama değin uzanan duvarlı yüzü. | Yerkabuğunun yaşça en…

Sözcük oyunu nedir ›

Ardından gelebilecekler: n ile başlayan 534 sözcük →

Öncesine gelebilecekler: k ile biten 10.330 sözcük →

Bu sözcükle zincir kur

Benzer yazılışlı sözcükler

Türk Dil Kurumu sözlüklerindeki sonuçlar...

“kalkan” sözcüğünün TDK sözlüklerindeki karşılıkları... [sozluk.gov.tr] İçeriğini görmek için aşağıdaki başlıkları tıklayınız...

Güncel Türkçe Sözlük (1)

1. Ok, kılıç vb.nden korunmak için savaşçıların kullandığı korunmalık

2. Toplum olaylarında güvenlik görevlilerinin çeşitli saldırı araçlarından kendilerini ve başkalarını korumak için kullandıkları, özel olarak yapılmış korumalık

3. ► koruyucu

Birleşik sözler: kalkan bezi, kılıçkalkan

Güncel Türkçe Sözlük (2)

Yan yüzergillerden, büyük, yassı, derisi düğme veya çivi denilen birtakım sivri kemiklerle örtülü, beyaz etli balık; kalkan balığı (Scophtalmus maximus)

Birleşik sözler: kalkan balığı, kalkan böcekleri, çivisiz kalkan

Biyoloji Terimleri Sözlüğü, 1998

Karapaks, klipeus, skutellum, skutum gibi yapılar.

İng. shield · Fr. bouchér · Alm. Schieid

Coğrafya Terimleri Sözlüğü, 1980

Yerkabuğunun yaşça en eski, tümüyle aşınmış, sert ve başkalaşmış kayaçlardan oluşan bölümlerine verilen ad.

İng. shield · Fr. bouclier · Alm. Schild

Gökbilim Terimleri Sözlüğü, 1969

Bir takımyıldızın adı.

Eski Riyal-i Sobyeski · İng. Scutum, Set · Fr. Écu de Soniesky · Alm. schild, Sobieskischer Schild

Güzel Sanatlar Terimleri Sözlüğü, 1968

(Mimarlık) Yapılarda çatının mahya aşığından iki yana olan eğikliği ile ön ve arka duvarların üçgen biçiminde görünen bölümü. Beşik çatının üçgen biçimindeki dama değin uzanan duvarlı yüzü.

İng. gable · Fr. pignon · Alm. Giebel, Seitenwand

Etimoloji Sözlüğü

‘savaşlarda ok, kılıç gibi silahlardan korunmak için savaşçıların kullandığı korunmalık’

Eski ve yeni diyalektlerde yaygın olarak geçer:
~ Az galxan. -Tkm galkan. -Tat kalkan. -Bşk kalkan. -Nog, Kzk, Krg, Kklp kalkan. Nogaylar kübi adını da kullanırlar. -Yak xalxa, xaxxa, xaxa.
~ ET, -OT, Eski ve Orta Kıpçakça, Orta Oğuzca kalkan. -Eski Kıpçakça kalkaŋ. Kâşgarlı Mahmud’a göre kalkan yanında kalkaŋ biçimi de kullanılır. -Kıpçakça sözlüklerde kalkan biçimi de geçer.
Türkçeden Farsça, Moğolca gibi komşu dillere de geçmiştir. bk. Doerfer: TMEN 3: 1518.
Leksika’ya göre (579) etimolojisi çözümlenememiştir. Räsänen (V 227a) Ramstedt’in Kalmıkça sözlüğüne (KWb 163a) dayanarak kalka ve kalkan biçimlerini Moğolcadan getirmiştir. Doerfer (TMEN 1518) Moğolca kalka’nın Türk kökeninden geldiği olasılığı üzerinde durmuş, buna karşılık eski Türk kaynaklarında geçmeyen kalka’yı Moğolcadan kalma bir geri alıntı olarak değerlendirmiştir. Clauson’un (CAJ 5: 309, ED 621a) Doerfer’e katıldığı anlaşılıyor. bk. Clauson: Studies 239. Räsänen (V 227) Moğolca qalqa ‘kalkan’ biçiminden geldiğini açıklamıştır.
ÊSTJa (1997, 233-234) kalkan’ın Moğol kökeninden geldiğini dile getirmiş ancak bu düşünceyi daha ayrıntılı olarak destekleyecek kültürel ve tarihî kontekste sahip olmadığını eklemiştir.
Ligeti (AOH 14: 42, 17: 22) Orta Çağ’dan kalma Moğolca kaynaklarda -n’li (qalğan, qalqan) biçimlerin geçtiğini bildirmiş, Gizli Tarih’te ise qalqa olarak kullanıldığını dile getirmiştir.
Bulgarca kalkan (BER 2: 171), Sırpça kálkan (Skaljič Turc 388, Skok: EtRj 2: 21-22) Türkçeden alınmıştır.

Kubbealtı sözlüğündeki sonuçlar...

“kalkan” sözcüğünün lugatim.com'daki karşılıkları... İçeriğini görmek için aşağıdaki başlıkları tıklayınız...

KALKAN

i. (Eski Türk. kalkan – kalkang < Moğ. kalka ) 1. Eski savaşlarda savaşçının kılıç, kargı, mızrak ve ok darbelerine karşı kendini korumak için sol elinde tutarak kullandığı siper [Kalkanlar demir ve bakırdan, gergedan ve fil derisinden, kaplumbağa kabuğundan, hasır, söğüt dalı, kamış, ip ve ağaç kabuğundan dikdörtgen şeklinde, oval, en çok da yuvarlak olarak yapılırdı]: Topuz, kısa baltası, okluğu, yay torbası, kalkanı, kargısıyle duvarın dibinde duruyordu (Kemal Tâhir). 2. mec. Arkasına sığınılacak şey, siper: Îmânını kalkan etti her akıncımız (Enis B. Koryürek). Bu sözleri korkularına karşı güya kalkan diye eline almaya davranır… (Safiye Erol). Ve böylece de bir latîfe kalkanı arkasındaki bu haklı sitem pâdişâhı kahkaha ile güldürerek kadıların canını bağışlatır (Sâmiha Ayverdi). ѻ (Kendine) Kalkan yapmak: Arkasına sığınmak, kendini korumak için bir kimse veya şeyden faydalanmak.

lugatim.com/s/KALKAN
Paylaşayım... Facebook X LinkedIn WhatsApp