Sözlük › D › dolu

dolu

a.dolu*içecek

İlişkililer ful II · dolu kadro · doluca · yağış · dikenlik -ği · dolusavak –ğı · Kongreci · hüznüniyet · cebi dolu · bi' dolu · dolu depocu · dolu savar / dolusavar · +28 ›

Açıklama

  1. 1. bade. 2. bir çeşit yağış,
  2. pek çok.

Örnek

"Gelmişine geçmişine / Pirden dolu içmişine / Hakikatı seçmişine / Dev Ali'ye selam olsun.", ?, 17*
"Biliyorsun bizim kayınvalide yeni öldü, yirmi dolu ıskatlık buğdayı var, kimlere dağıtalım diye soracaktım". Hoca, bakkaldan kâğıt kalem ister listeyi yazmaya başlar. Ramazan hoca: dört dolu- Kara İbiram (bu adam ücretsiz müezzinlik yapmakta
eleştirilmesine rağmen genellikle sabah ve yatsı ezanlarını okur, caminin temizliğini Cuma günleri mahallelerden kadınları toplayarak yaptırır, lüks lambaların bakımını ve yakılma işi onundur. Bahçenin temizliği ve ağaçların sulanması ona aittir. Tuvaleti temizler vs. bu işleri bir kuruş geliri olmamasına karşın sadece Allah için yapar) adını gören Mesut kafasından sekiz dolu geçirir. Yarım doluyu görünce hayal kırıklığı ile hemen dükkândan ayrılır. // O sene yaz yaklaştığında yiyecek kıtlığı son safhaya yaklaşmıştı. Teyzesi Dudu'dan gelen bir haber Höranım'ı umutlandırdı. Kuyudaki yüz dolu civarındaki arpa elenip, savrulacaktı. Hemen teyzesine gitti. Kuyudan çıkarılan arpayı tek başına eledi, savurdu. İş bitiminde harman kalkıncaya kadar üç-dört dolu arpayı ödünç alabileceğini hayal ediyordu.", asicaldan
"Bellidir bu aşkın meyin[i] içen, / Yâr içün cân ile cihandan geçen. / El verüp, el alup hep gelüp giden. / Bilmezem ki boş mu, dolu musun sen?
"Şempanze Kuzi: -Aaa! Sizin yuvanızın yakınındaki ağaçta dolu muz var. Sen git onları ye."

Kaynak Dörtdivanlı Hilmi, 19 | İsmihan Arslan, Kopkop, 15 | Develili, 17

Kişi Dörtdivanlı Hilmi · İsmihan Arslan · Develili

Yıl/Tarih 3.3.2017

Anlam/Değer ilişkileri

Benzerleri doluca
Üst kavramı (kapsayan) yağış
Yabancı karşılıkları ful II

“dolu” ile karşılaştırılan sözcükler

eşdeğer biçim aynı başlık parçasında seçenek olarak yazılmış (/)

yerine / değil biri ötekinin yerine düşünülmeli/kullanılmalı

öteki uç (><) birbirinin öteki ucu

fark (ile) arasında önemli farklar var, karıştırılmamalı

Sözlüklerde (fethigedikli.com, TDK) “dolu” ile ilişkili sözcükler

Türkçe / yabancı karşılık fethigedikli sözlüğü: biri ötekinin Türkçe ya da yabancı karşılığı

eş anlam (TDK) Güncel Türkçe Sözlük: tanımın sonunda verilen eş anlamlı

kapsayan fethigedikli sözlüğü: biri ötekini kapsar

yakın / benzer fethigedikli sözlüğü: yakın ya da benzer anlamlı

yazım / ses yakını fethigedikli sözlüğü: yazımı ya da sesi yakın

Fark kayıtları

fark (ile)HAIL/GRÊLE/HAGEL/DOLU ile/||/<> GRÊLE/DOLU ile/||/<> DOLU/TAM

Havada su buğusunun birden yoğunlaşıp katılaşmasından oluşan, çeşitli irilikte, iç içe katmanlı, yuvarlak ya da düzensiz biçimli saydam buz parçaları durumunda yere hızla düşen bir yağış türü. @@ (coğrafya) @@ bk. tam

fark (ile)HAIL/GRÊLE/HAGEL/DOLU ile/||/<> FULL/TAM ile/||/<> TÜM/TAM

Havada su buğusunun birden yoğunlaşıp katılaşmasından oluşan, çeşitli irilikte, iç içe katmanlı, yuvarlak ya da düzensiz biçimli saydam buz parçaları durumunda yere hızla düşen bir yağış türü. | (coğrafya) | bk. tam @@ ... | bk.…

fark (ile)DOLU ile BERED

... İLE En çok fırtınalı havada yağan dolu.

fark (ile)DOLU ile KAR
fark (ile)SUNYATA( ile/ve SU)'DA: BOŞ ile/ve DOLU

Olumsuz. İLE/VE Olumlu.

fark (ile)DOLU ile TAM
eşit (=)GIR/LA = PEK ÇOK, ALABİLDİĞİNE ÇOK, DOLU

Söz, lakırtı. | Yalan, uydurma.

yerine / değilFULL yerine DOLU
öteki uç (><)DOLU >< BOŞ
fark (ile)DOLU ile/||/<> DOLULUK

Havada su buğusunun birden yoğunlaşıp katılaşmasından oluşan, türlü irilikte, yuvarlak ya da düzensiz biçimli buz parçaları durumunda yere hızla düşen bir yağış türü; kırcı. @@ Dolu olma durumu.

Sözcük oyunu nedir ›

Ardından gelebilecekler: u ile başlayan 426 sözcük →

Öncesine gelebilecekler: d ile biten 122 sözcük →

Bu sözcükle zincir kur

Türk Dil Kurumu sözlüklerindeki sonuçlar...

“dolu” sözcüğünün TDK sözlüklerindeki karşılıkları... [sozluk.gov.tr] İçeriğini görmek için aşağıdaki başlıkları tıklayınız...

Güncel Türkçe Sözlük (1)

Havada su buğusunun birden yoğunlaşıp katılaşmasından oluşan, türlü irilikte, yuvarlak veya düzensiz biçimli buz parçaları durumunda yere hızla düşen bir yağış türü; kırcı

Güncel Türkçe Sözlük (2)

1. İçi boş olmayan; dolmuş, meşbu, pür (I), komple, boş karşıtı

2. Bir yerde sayıca çok

3. Boş yeri olmayan, her yeri tutulmuş olan (toplu taşıma aracı, salon vb.); paket

4. Boş vakti olmayan; meşgul

5. Çok olan (iş, uğraş, olay vb.)

6. İçinde atılacak mermisi bulunan (top, tüfek vb. ateşli silahlar)

7. Tornacılıkta delik açılmamış (gereç)

8. Bir duygunun güçlü etkisinde olan

9. İçki doldurulmuş bardak

Birleşik sözler: doludizgin, dolu serpme, bir dolu, deli dolu, hayat dolu, yaşam dolu, yüreği dolu

Bilgisayar Terimleri Karşılıklar Kılavuzu, 2007

bk. tam

Coğrafya Terimleri Sözlüğü, 1980

Havada su buğusunun birden yoğunlaşıp katılaşmasından oluşan, çeşitli irilikte, iç içe katmanlı, yuvarlak ya da düzensiz biçimli saydam buz parçaları durumunda yere hızla düşen bir yağış türü.

İng. hail · Fr. grêle · Alm. Hagel

Etimoloji Sözlüğü

‘içki doldurulmuş bardak’ / < dolu ‘içi boş olmayan, dolmuş’.

Deny: RÉS 28: 44, 47.

Kubbealtı sözlüğündeki sonuçlar...

“dolu” sözcüğünün lugatim.com'daki karşılıkları... İçeriğini görmek için aşağıdaki başlıkları tıklayınız...

DOLU (1)

i. (Eski Türk. tolı ) Havanın üst tabakalarındaki su zerrelerinin soğuktan donması ile oluşan ve yere buz hâlinde düşen iri, yuvarlak yağmur tânesi.

lugatim.com/s/DOLU
DOLU (2)

sıf. (< dol-u , Eski Türk. tolu < tol-mak ) 1. İçinde, alabileceği kadar veya ona yakın derecede kimse veya şey bulunan, dolmuş olan, boş yeri bulunmayan, memlû: “Dolu bir vapur.” Cephâneliğimiz ağzı ağzına barut dolu (Ömer Seyfeddin). Elinde tâze dut dolu bir tabak (Ahmet Hâşim). 2. Bir yerde bahsedilen şeyin çok bulunduğunu, çok olduğunu anlatır, çok, pek çok: Kırışıklıklarla dolu yüzünde… (Reşat N. Güntekin). Telâşlı, neşesiz bir halkla dolu sokaklar (Yâkup K. Karaosmanoğlu). Âsım Ağa’da da küflü çıkınlar doludur (Mahmut Yesâri). 3. Bir duygunun etkisiyle yüklü, … ile kaplı, … ile kaplanmış: “Yas dolu.” “Arzu dolu.” Hepsi sırtında abâ günlerce / Gittiler içleri hicranla dolu (Yahyâ Kemal). Gül rengi ışıkları sevdâ dolu akşamlar (Orhan V. Kanık). 4. Yapılacak işi çok olan, meşgūliyeti fazla, yüklü: “Çok dolu bir adam.” “Bütün gün doluyum.” “Dolu bir hafta geçirdik.” 5. (Yer ve zaman bildiren kelimelerle) Doldurulmuş, tutulmuş, bağlanmış: “Boş odanız var mı? –Hayır, hepsi dolu.” 6. İçinde boşluk bulunmayan, som: “Dolu sap.” “Dolu inci.” 7. Mânevî değerleri veya bilgisi bakımından zengin, yüklü, özlü, muhtevâlı: “Çok dolu bir genç.” Mısrî Niyâzî bir mektubunda doluyu ârif mânâsına kullanmıştır: “Selâmî, dolu musun boş musun, kuru musun yaş mısın, ne istersin bizim evliyâlığımızdan, âdemin lisânı sû-i hâtimesine sebeptir vesselâm” (Sâdeddin N. Ergun). 8. İçinde mermi bulunan (top, tüfek vb.): Yeni misâfir, Edip Hoca ile kendi yatacağı yatağın arasına evvelâ silâhlarını, dolu tabancalarını, fişenklerini, sonra da en iyi cinsinden bir serfice tütünü paketi koyar (Ahmet H. Tanpınar). 9. mec. Kızgınlığını, derdini içine ata ata dokunsan taşacak hâle gelmiş olan: “Çok doluymuş, hemen ağlamaya başladı.” 10. (Hava için) Çok bulutlu, yağmur yüklü. 11. (Balıkçı dilinde) Henüz yumurtalarını dökmemiş (balık): Kılıç balıkları ancak dolu iken zıpkınlanır, zıpkıncı da balıkçı değildir, kılıcın neslini tüketen hayduttur (Reşat E. Koçu). 12. (Göğüs için) Üşütmekten dolayı tıkanık. 13. i. İçki ile doldurulmuş, içinde içki bulunan bardak ve teşmil yoluyle kadehin içindeki içki: Elin ile doldurduğun doluyu / Dilin ile doldurmuyon ne fayda (Karacaoğlan). Baht-ı dûn elinden bir dolu içtim / O neş’e kalmamış peymânelerde (Rızâ Tevfik). Kalpakları yıkıp doluları fazlaca çektikleri geceler aşka gelirler, kanları kaynar (Safiye Erol). ѻ Dolu dolu: 1. İyice dolmuş, tamâmen dolu: “Dolu dolu üç bardak şeker.” 2. Kuvvetli bir şekilde: “Çocuk dolu dolu ağlıyordu.” Şevket ara sıra dolu dolu öksürüyordu (Reşat N. Güntekin). Mustafa Kemal baktı bunlara; dolu dolu baktı (Bekir Büyükarkın). Dolu duvar: Üstünde pencere ve kapı yeri gibi boşluklar açılmamış duvar.   Dolu zar: argo. Hîleli zar, cıvalı zar. … Dolusu: –i dolduracak miktarda: “Tabak dolusu.” “Kepçe dolusu.” Sundular bir cam dolusu şerbeti (Süleyman Çelebi). Bunu yazabilmek için bir defter dolusu kâğıt yırtıp attığıma inanınız (Yusuf Z. Ortaç). Doluya koydum almadı (almıyor), boşa koydum dolmadı (dolmuyor): Çözüm yolunu bulamadım, ne yaptıysam olmadı, bir hal çâresi bulamıyorum [ Boşa koydum dolmadı, doluya koydum almadı şeklinde de kullanılır]: Zâten sabahtan beri doluya koyuyorum almıyor, boşa koyuyorum dolmuyor. Anladın mı? İki şekerle çayı aynı fiyata veremem. Fiyata da zam yapamam (Burhan Felek). ● (Dop) Dolu Bk. DOPDOLU

lugatim.com/s/DOLU
Paylaşayım... Facebook X LinkedIn WhatsApp