( ﻛﺮﻡ ) i. (Ar. kerem ) 1. Ruh asâletinin gereği olan cömertlik, âlicenaplık: Serveti gibi keremi de dillere destan olan Abdullah Çelebi’ye bir manzum arîza yazdı (Sâmiha Ayverdi). 2. Lutuf, iyilik, merhamet, ihsan: Kapında hâcetim var etme merdûd / Kerem kânısın etme anı mesdûd (Şemseddin Sivâsî). Ey dest-i semâ, dest-i kerem, dest-i şitâ dök (Cenap Şahâbeddin). Kâmildir o insan ki yaşar hâtıralarla / Bir başka kerem beklemez artık gelecekten (Yahyâ Kemal). ѻ Kerem buyurun: Müsâade buyurun, lutfedin: Efendim, kerem buyur diyeyim… Diyecektim dinlemedi (Memduh Ş. Esendal). Kerem etmek (eylemek, kılmak): Lutufla muâmelede bulunmak, lutfetmek: Kerem kıl nev-bahâr-ı hüsnünü ben pîre arz eyle / Gel ey tâze civânım eski derdim yine depreştir (Zâtî). Kerem et aklından çıkarma beni / Ağla göz yaşını sil melil melil (Karacaoğlan). Kerem kıl verme ruhsat gamze-i mekkâre gel cânâ (Fıtnat Hanım). Aman beyim, kerem et, koca gelinlik kız, mâşallah! (Reşat N. Güntekin). Kerem ettiniz! : Teşekkür anlamı ifâde eder: Teşekkür ederim arkadaşlar. Zahmet ettiniz, kerem ettiniz, sağ olun (Haldun Taner). Kerem sâhibi: Cömert ve iyi huylu, âlîcenap ve lutufkâr. ● Kerem-dîde ( ﻛﺮﻡ ﺩﻳﺪﻩ ) birl. sıf. (Fars. dіde “görmüş” ile) Kerem görmüş, kendisine ikram edilmiş. ● Kerem-kârâne ( ﻛﺮﻡ ﻛﺎﺭﺍﻧﻪ ) zf. (Fars. -āne ekiyle) Keremkâr olana yakışır tarzda. ● Kerem-perver ( ﻛﺮﻡ ﭘﺮﻭﺭ ) birl. sıf. (Fars. perver “besleyen” ile) Kerem sâhibi, cömert, lutufkâr. ● Kerem-pîrâ ( ﻛﺮﻡ ﭘﻴﺮﺍ ) birl. sıf. (Fars. pіrā “süsleyen” ile) Âlicenaplıkla, cömertlikle süslenmiş: Cihân-ı mekremet kân-ı fazîlet kulzüm-ı himmet / Muhît-ı cûd u re’fet sadr-ı vâlâ-yı kerem-pîrâ (Fıtnat Hanım). ● Kerem-pîşe ( ﻛﺮﻡ ﭘﻴﺸﻪ ) birl. sıf. (Fars. pіşe “huy edinmiş” ile) Keremi huy hâline getirmiş olan, her işinde cömert ve âlîcenap davranan: Sultân-ı kerem-pîşe hudâvend-i mükerrem / Şâhenşeh-i Cem-pâye cihan-dâver-i âlem (Nef’î).