Sözlük › K › kesmek

kesmek

f.argo

İlişkililer afi sallamak · kesilmek · kesme · kesilmedik · faturalaşmak · kesivermek · tertemiz edivermek · Kılıç kesmek · orta kesmek · fermanını kesmek · para kesmek · aklı kesmek · +26 ›

Açıklama

1. tatmin etmek, doyurmak. 2. ikna etmek, inandırmak. 3. ameliyat etmek. 4. saflığından yararlanıp birinin parasını almak. 5. birini ikna edip para koparmak. 6. dikizlemek, kolaçan etmek. 7. birini tavlamak için dikkatle ve devamlı olarak takip etmek. 8. -e yeşil olmak, yeşilleşmek.

Örnek

Tatmin etmek. Ankara bizi kesmiyordu, biliyorsun. Bir şekilde çıkacaktık oradan.
Bırak da kitabıma döneyim' bakışları kimseyi kesmiyor, yurdum insanının Pamuk hakkında hararetle savunacakları bir tezi mutlaka var.
Beni yaşatırsan nedenini söylerim sana./ Anlaştık / Ne yapacağız şimdi? / Seni keseceğim güzel kardeşim / Ne zaman?.
+ yolmak
-Bize de birer genç mi olur, moruk mu... O şimdi adamcağızı iyice keser! -Çok insafsızdır, keser.
para almak 'AL Peki, İstanbul’a neyle gideceğiz?' 'Kocakarıdan bir yüzlük keserim.. Bizi İstanbul’a atar. Ondan sonrasına boşver…'.'
Benzin alırken sen arabada dur, ben para ödemek için içeri girdiğimde ortalığı kesicem.
Ve aynı bugünkü gibi pis pis etrafı kesiyorlardı.
Üsküdarın, Salacakın gençleri buralarda volta atıp kız keserler, 'üç kuruşa Yeni Harman' (o zamanki en kıral sigara)da penaltı atıp, ya da kayık salıncağında, salıncak ters yüz oluncaya kadar azgınca sallanıp seyredenlere hava basarlardı.
Göksel bey beni fena halde kesmeğe başladı kaşının altından...
"Kesmesinler [telefonunun] ekranını."
Zira geçtiği ve namaz kıldığı yerler birden yeşile kesermiş.
Kuru otlar kana kesti kıpkızıl / Ahırın kapısında yedi kovan buldular. / Göğüsleri yeni kabarmıştı Sorey’in.

Kaynak H G Kaya, Ocak 2005, Biri D, S 1, 8 | Ece Arar, Akşam, 04.10.2008, 17. ameliyat etmek | T Kiremitçi, 2005, 197 | O Kemal, 1969, 46 | Orhan Kemal, Çamaşırcının Kızı, 1951 | Ş İşigüzel, EDK, 1996, 52 | Y Erdoğan, 12 1989 | T Aral, SÖ, 69 | Çalıkoparan, 61 | T Polikar, 1997, 47 | Ş Belli, Ağa kapısı, 35 | 01.03.2024, (Telefona kap verirken Telefoncunun tavsiyesi)

Kişi H G Kaya · Ece Arar · Tuna Kiremitçi · Orhan Kemal · Şebnem İşigüzel · Yılmaz Erdoğan · Tekin Aral · Çalıkoparan · T Polikar · Şemsi Belli

Yıl/Tarih Ocak 2005 · 04.10.2008 · 2005 · 1969 · 1951 · 1996 · 1989 · 01.03.2024 · 1997

Anlam/Değer ilişkileri

Doğrudan ilişkili sözcükler afi sallamak
Dolaylı ilişkili sözcükler (11) çentmek faturalaşmak fişini çekmek girişmek haraç -cı kesivermek sözlemek şarj ter tertemiz edivermek testerelemek

“kesmek” ile karşılaştırılan sözcükler

eşdeğer biçim aynı başlık parçasında seçenek olarak yazılmış (/)

yerine / değil biri ötekinin yerine düşünülmeli/kullanılmalı

köken / yönelim (< >) biri ötekinden kökenli ya da ona yönelimli

fark (ile) arasında önemli farklar var, karıştırılmamalı

Sözlüklerde (fethigedikli.com, TDK) “kesmek” ile ilişkili sözcükler

eş anlam (TDK) Güncel Türkçe Sözlük: tanımın sonunda verilen eş anlamlı

eski / yeni terim (TDK) TDK terim sözlükleri: eski terim ile yeni karşılığı

türetme fethigedikli sözlüğü: kökten türetilmiş

yazım / ses yakını fethigedikli sözlüğü: yazımı ya da sesi yakın

birleşik sözcük (TDK) Güncel Türkçe Sözlük: sözcükle kurulan birleşik sözcük

Fark kayıtları

fark (ile)İŞTAH AÇMAK ile/||/<> İŞTAH KAPAMAK/KESMEK ile/||/<> İŞTAH DİŞİN DİBİNDEDİR

Yemek isteğini artırmak. @@ Yemek isteğini azaltmak. @@ "Bir şey yemeyi istemeyen kimse, yiyecekten bir parça tattığında iştahının açıldığını görür" anlamında kullanılan bir söz.

yerine / değilKESMEK değil BUDAMAK
yerine / değilCUT yerine KESMEK
fark (ile)COUPER/KESMEK/KAT' ile/||/<> INTERRUPT/KESME

(matematik) | ... | ... | ... | ... @@ ... | ...

Sözcük oyunu nedir ›

Ardından gelebilecekler: k ile başlayan 3.464 sözcük →

Öncesine gelebilecekler: k ile biten 10.331 sözcük →

Bu sözcükle zincir kur

Türk Dil Kurumu sözlüklerindeki sonuçlar...

“kesmek” sözcüğünün TDK sözlüklerindeki karşılıkları... [sozluk.gov.tr] İçeriğini görmek için aşağıdaki başlıkları tıklayınız...

Güncel Türkçe Sözlük

1. Bıçak, makas vb. bir araçla bir şeyi ikiye ayırmak, parçalamak; katetmek

2. Dibinden ayırmak

3. Düzgün parçalara ayırmak

4. Kesici bir araçla yaralamak

5. Ucunu almak

6. Hayvanın başını gövdesinden ayırmak; boğazlamak

7. Son vermek, gidermek

8. Ara vermek

9. Bir şeyden yoksun bırakmak, vermemek

10. Akımı durdurmak

11. Belirtmek, kararlaştırmak

12. Verilecek şeyin bir bölümünü alıkoyup vermemek

13. Para basmak

14. Azaltmak, güçleştirmek

15. İskambil kâğıtlarında destenin üzerinden bir bölümünü kaldırıp öte yana koymak

16. Geçişi önlemek

17. ► susmak

18. Hasta organı ameliyatla almak

19. Bölmek, ayırmak

20. Yazıyı, filmi kısaltmak

21. Söylenen şeye bürünmek

22. Uydurmak, yalan söylemek

23. Rüzgâr, soğuk vb. çok etkili olmak

24. Birini yermek, kötülemek

25. Karşı cinsten birisini sürekli olarak süzmek, dikkatli bir biçimde bakmak

26. Vahşice öldürmek

27. Oyuncuyu takım kadrosuna almamak

Birleşik sözler: kesyap, kesyapıştır, ateşkes, şekilkes

Kubbealtı sözlüğündeki sonuçlar...

“kesmek” sözcüğünün lugatim.com'daki karşılıkları... İçeriğini görmek için aşağıdaki başlıkları tıklayınız...

KESMEK

geçişli f. (Eski Türkçe’den beri kullanılır) 1. (Bıçak, makas, balta vb. bir âletle) İkiye ayırmak, kat’etmek: “Kâğıdı kesmek.” “Patiskayı kesmek.” Cüzdanını aşırmak için cebini keserler (Burhan Felek). 2. (Kesici bir âletle) Bulunduğu yerden ayırmak, çıkarmak: “Ağacı kökünden kesmek.” “Gül kesmek.” “Kulağını kesmek.” 3. (Kesici bir âleti kullanırken) İstemeden (bir organı veya bir şeyi) zedelemek, yarmak: Arasından çıkan çakı sol elimin şehâdet parmağını kesti (Ömer Seyfeddin). 4. (Kesici bir âletle) Öldürmek, katletmek: Hüseyin’i yaylalarda bastılar / Cepkenini çam dalına astılar / Beş kardeşi bir arada kestiler (Türkü). İşte hançer işte kellem keserse (Pir Sultan Abdal). Deli Hüsrev bir sarhoş gibi Kıraçin’in alayına dalmış, kesiyor, kesiyor (Ömer Seyfeddin). 5. (Hayvan için) Başını gövdesinden ayırmak, boğazlamak, zebhetmek. 6. (Kurbanlık bir hayvanı) Kurban etmek: “Adak olarak koç kesmek.” “Kurban bayramında deve kesmek.” “Temelleri atarken koyun kestiler.” 7. Parçalara ayırmak, bölmek, doğramak: “Ekmeği kesmek.” “Eti kesmek.” “Karpuz kesmek.” Bağdâdîleri ince bir testere ile yavaş yavaş ve birer birer kesmeye başladı (Ahmed Midhat Efendi). 8. Ucundan bir parçasını almak, kısaltmak veya küçültmek: “Saç kesmek.” “Tırnak kesmek.” Bizim kahveyi de, sizin dükkânı da yola keseceklermiş (Ahmet K. Tecer). Aydan aya saçımı keserlerdi (Burhan Felek). 9. Biçmek: “Kumaşı kesmedinizse elbisenin modelini değiştirelim.” 10. Geçiş veya akışını durdurmak, geçişi önlemek: “Suyu, sızıntıyı, akıntıyı kesmek.” “Cereyanı kesmek.” “Trafiği kesmek.” “Kanı kesmek.” “Köprü başını kesmek.” Kar dağlarda geçitleri kesiyor (Orhan S. Orhon). 11. Bir şeyden mahrum etmek, artık vermemek: “Havagazını kesmek.” “Telefonu kesmek.” “Çocuk zammını kesmek.” “Krediyi kesmek.” “Ödemeyi kesmek.” “Hayvanın yemini, suyunu kesmek.” Mâni-i rızk olanın rızkını Mevlâ kessin (Leskofçalı Gālib). Sonra da tahsîsâtı kesiyorlar (Peyâmi Safâ). 12. Belli ölçü ve kalıplara göre îmal etmek: “Kerpiç kesmek.” “Tuğla kesmek.” “Nal kesmek.” “Akçe kesmek.” 13. Ödenecek bir şeyin bir miktârını alıkoyup vermemek, indirmek: “Borcunu maaşından keserim.” “Hakkını kesmek.” “Tâmir parasını kirâdan kesiyorlar.” 14. Belli bir zaman için ara vermek veya son vermek: “Dersleri kesmek.” “Ateşi kesmek.” Çanakkale içinde bir dolu testi / Analar babalar mektubu kesti (Türkü). Nina konuşmasını kesmişti (Refik H. Karay). Bu bahsi kesecek kadar şiddetle: –Hepsine gösterdim dedim (Peyâmi Safâ). 15. Kesin olarak sona erdirmek, bitirmek: “Merhabayı, selâmı sabahı kesmek.” “İlişiğini, ilgisini, alış verişi kesmek.” “Arkadaşlığı, dostluğu kesmek.” Devlet bu müessese ile alâkasını kesti (Burhan Felek). 16. Geçirmek, durdurmak: “Aspirin baş ağrısını keser.” Öksürüğü kesmek için Dicodid hapı verdim (Bediî Fâik). 17. Azaltmak, gidermek: “İştahını kesmek.” “Harâreti, susuzluğu kesmek.” “Hızını kesmek.” “Gücünü, kuvvetini kesmek.” Bacaklarımızın tâkatini kesen uzun bir zamandan sonra… (Hâlit Z. Uşaklıgil). 18. Önlemek: “Düşeş gelince marsı kestim.” “Bir karşı hareketle hücûmu kesti.” “Rüzgâr yağmuru keser.” 19. (Saç, sakal, bıyık için) Tıraş etmek. 20. (Oyunda hîle ihtimâlini önlemek için karşı tarafın kardığı kâğıt destesini) İki veya üçe bölmek. 21. Karâra bağlamak, kararlaştırmak, tâyin etmek: “Fiyat kesmek.” “Gün kesmek.” 22. argo. (Bir erkek bir kadını, bir kadın bir erkeği) Bakışları ile etkisi altına almaya çalışmak, devamlı bakmak: Erciyaş’ın başında yeller esiyor / Üç güzel oturmuş beni kesiyor (Türkü). 23. Kısmak: “Boğazından kesmek.” “Nafakasından, geçiminden kesmek.” 24. kısa. Sünnet etmek: “Onun çocuğunu fennî sünnetçi kesmiş.” 25. Bir paranın ödendiğine dâir yazılı kâğıt vermek: “Fatura kesmek.” “Bilet kesmek.” “Makbuz kesmek.” ♦ geçişsiz f. 26. (Kesici âletler için) Bir şeyi ikiye ayırma, kesme işini şöyle veya böyle yapmak: “Bu makas iyi kesiyor.” “Şu bıçak kesmiyor.” 27. argo. Uydurmak, palavra atmak. ѻ Kes: Yeter, sus, konuşma artık: Nûri, kes!… Ben Rahmi ile konuşuyorum (Burhan Felek). Kesip atmak: 1. Tartışmaya yer bırakmayacak tarzda kesin konuşmak, üzerinde lâf söylenmeyecek şekilde kat’î hüküm vermek, kestirip atmak: En müşevveş meseleleri tek bir kelime ile keser atardı (Hâlit Z. Uşaklıgil). Olmaz diye kesip attı (Reşat N. Güntekin). Yarım yamalak âzâlık söz konusu olamaz diye kesip atmıştır (Burhan Felek). 2. Koparıp atmak: Mühim parçaları kesip atmak lâzım (Ahmet H. Tanpınar). Kesip attığı tırnak bile olamaz: (Karşılaştırıldığı kimseye göre) Çok değersiz ve meziyetsiz, attığı tırnak bile olamaz. Kesip biçmek: mec. Atıp tutmak, ağzına geleni söyleyip gözdağı vermek. ► Kesmek fiiliyle deyimler: Afi kesmek / Ahkâm kesmek / Aklı kesmek / Asıp kesmek / Astığı astık, kestiği kestik / Ayağını kesmek / Ayaz kesmek / Baş kesmek / (-i) Başından kesmek / Bıçak gibi kesmek / Bıyıkları balta kesmemek / Bileklerimi keserim / Bindiği dalı kesmek / Boyun kesmek / Buz kesmek / Cezâ kesmek / Çivi kesmek / Eşeğin kuyruğunu kalabalıkta kesmemek / Etinden et kesmek / (Kendi) Göbeğini kendi kesmek / (Bir kimseyi veya şeyi) Gözü kesmek / Haraca kesmek / Havyar kesmek / Hızını kesmek / İflâhını kesmek / İş kesmek / Kısa kesmek / Lâfını (Sözünü) balla kesmek / Memeden (Sütten) kesmek / (Birinin) Önünü (yolunu) kesmek / Para kesmek / Poz kesmek / Racon kesmek / Rol kesmek / Sesini kesmek / Söz kesmek / Suyu başından kesmek / (Bıçak, Çakı) Suyu kesiyor / Ümit (Ümîdini) kesmek / Yol kesmek.

lugatim.com/s/KESMEK
Paylaşayım... Facebook X LinkedIn WhatsApp